Brabants bier?

Lekker Brabants! een IPA (7,5%)!? Er staat geen brouwerij bij? Laten we hopen dat het een Brabantse brouwerij is.

Het is een bier van hoge gisting, met de volgende ingrediënten: water, mout, dryhop (Mosaic), gelijkaardige gist, suiker, gerstemout. Het blonde bier heeft mooi wit schuim. De smaak is prima. Ik had een gistige tripel verwacht, maar het is een lekker bittertje. Geurt beetje naar mandarijn. De smaak is prima! Maar het doet me niet aan Brabant denken. 

Op https://lekker-brabant.nl/ staat een heel assortiment aan voedingsproducten. 

Lekker Brabant werd in 2007 opgericht door familie Venmans. Als voormalig supermarkt-eigenaar miste Venmans traditionele streekproducten in het assortiment. Vooral de échte, handgemaakte Brabantse worstenbroodjes. Toen hij de bekendste lokale snack naar de supermarkt bracht, bleek dat een groot succes.  ... Na het worstenbroodje, met vlees van de lokale slager, breidde het assortiment snel uit met andere verwennerijen uit de streek, zoals kakelverse eieren, bolussen, bavarois en Moeke’s soepen. Inmiddels levert Lekker Brabant ruim 200 unieke producten, afkomstig van zo’n 30 Brabantse boeren, bakkers en andere specialisten. ... Begin 2018 droeg familie Venmans het bedrijf over aan familie Damen die Lekker Brabant nu met een team van 15 medewerkers in goede banen leidt. De familie – die zelf ook een achtergrond in de voedingsbranche heeft – wil het (keur)merk Lekker Brabant op alle fronten nog sterker maken. Iets waar elke dag hard aan wordt gewerkt. (https://lekker-brabant.nl/over-het-bedrijf/)

Authentieke streekproducten zijn erg in trek. Dat heeft te maken met de heerlijke en rijke smaken, maar mensen vinden het ook fijn om te weten waar hun etenswaar vandaan komt. Met het assortiment van Lekker Brabant weet je zeker dat wat je eet rechtstreeks bij een Brabantse (zuivel)boer banketbakker of slager vandaan komt. Wij zorgen ervoor dat het lekkerste uit Brabant altijd voor jou bereikbaar is.  (https://lekker-brabant.nl/producten/)

Op https://lekker-brabant.nl/producten/ staat een opsomming van het assortiment, zoals worstenbrood, brood, banket, toetjes, lokale vleesklassiekers, zuivel, soep, kaas, sap, snoep, sauzen en smeersels... Hier mis ik bier? 

IPA is nou ook niet echt een streekproduct toch? Ik had paar jaar geleden in Berlijn ook al die gedachte dat er iets niet klopte toen ik aan een Duitse IPA zat. Dat voelt toch niet helemaal goed.

Er is aandacht voor Brabants bier, zoals ook blijkt op https://www.bd.nl/lekkerste-bier/35-brabantse-bieren-lekker-lekkerder-of-het-lekkerst~a5d8e19b/?referrer=https%3A%2F%2Fduckduckgo.com%2F. 

De laatste drie lekkerste bieren van Brabant Van 32, naar 6, toen 3 en zondag één bier: Brabants allerlekkerste. Maar welk drie haalden de eindronde? Tom Tacken 11-09-15, 07:00 Laatste update: 06-03-17, 20:01 Bron: brabantsdagblad (https://www.bd.nl/lekkerste-bier/de-laatste-drie-lekkerste-bieren-van-brabant~afc1db54/)

Titel Brabants Lekkerste Bier zorgt voor flinke groei RAVENSTEIN - Stadsbrouwerij Wilskracht in Ravenstein ging dit jaar aan de haal met de eervolle titel Brabants Lekkerste Bier, een wedstrijd van Brabants Dagblad en de twee andere Brabantse kranten. Die titel legt ze geen windeieren. Geert Piek 27-12-16, 16:23 (https://www.bd.nl/oss/titel-brabants-lekkerste-bier-zorgt-voor-flinke-groei~a3a6dd66/)

Brouwerij Bourgogne Kruis wint met White IPA de titel Brabants Lekkerste Bier Door: Redactie Oosterhout Datum: 13 september 2021 06:58 Laatste update: 13-09-2021 07:09... Brouwerij Bourgogne Kruis bij de Houthallen aan het Wilhelminakanaal Zuid heeft sinds dit weekend officieel Brabants Lekkerste Bier. Brabants Lekkerste Bier De Brabantse dagbladen zijn samen voor de zevende keer op zoek geweest naar Brabants Lekkerste Bier. De jury, die bestond uit zeven juryleden onder leiding van juryvoorzitter Rob Scheepers, kreeg diverse smaken bier te proeven. Van quadrupel tot IPA en van bock tot blondje. In totaal moesten er maar liefst 54 worden geproefd. Toch was er voor hen maar een vraag te beantwoorden: wat is het lekkerste bier? Uit de 54 deelnemers werden drie finalisten gekozen, uit iedere alcoholklasse één. In de lichtste categorie werd de White IPA (6%) van het Bourgogne Kruis uit Oosterhout aangewezen als finalist. In de middelste categorie de Herfstbock (8,5%) van Brouwerij de Roos uit Hilvarenbeek en bij de zwaarste bieren was de winnaar de Barley Wine (12%) van Muifelbrouwerij uit Oss de finalist.White IPA van Oosterhouts water Het blonde Oosterhoutse bier, een Indian Pale Ale met 100% Oosterhouts water, 50% tarwemout, een Duitse hop en een Engelse gist, is met veel liefde gebrouwen door familiebrouwerij Bourgogne Kruis. Willem en Paul Thuring waren dan ook blij verrast dat zij dit weekend de grote bokaal in ontvangst mochten nemen. (https://oosterhout.nieuws.nl/nieuws/20210913/brouwerij-bourgogne-kruis-wint-met-white-ipa-de-titel-brabants-lekkerste-bier/)

Brabants Lekkerste Bier komt uit Oosterhout: Bourgogne Kruis scoort met White IPA VIDEOOOSTERHOUT - De White IPA van Bourgogne Kruis is Brabants Lekkerste Bier 2021. Juryvoorzitter Rob Scheepers reisde zondagmiddag naar Oosterhout af om de familiebrouwerij op eigen terrein te verrassen met de bokaal. Tom Tacken 12 sep. 2021 Laatste update: 13-09-21, 12:45 Bron: BD ‘Fris en bloemig’, zo loofde de jury het blonde bier van Bourgogne Kruis, gevestigd op het bedrijventerrein langs het Wilhelminakanaal. De brouwer zelf zet zijn bier zo neer: ‘Een Indian Pale Ale met 100% Oosterhouts water, 50% tarwemout, een Duitse hop en een Engelse gist’. ... Negen jaar geleden bliezen de broers Willem en Paul Thuring de brouwerij nieuw leven in. De geschiedenis ervan reikt via Oudenbosch en Oud-Gastel terug tot in de achttiende eeuw. (https://www.bd.nl/home/brabants-lekkerste-bier-komt-uit-oosterhout-bourgogne-kruis-scoort-met-white-ipa~ac0feb9a/)

(https://www.bd.nl/tilburg-e-o/60-brabantse-bieren-gaan-voor-de-titel-van-allerlekkerste~a924fcde/)

Ik ben een keer bij Brouwerij Bourgogne Kruis geweest. 

Beste brouwerijen in Noord-Brabant... Trappistenbrouwerij de Koningshoeven is bekend van het La Trappe trappistenbier. Deze brouwerij bevindt zich in de Abdij Onze Lieve Vrouw van Koningshoeven in Berkel-Enschot. ... Brouwerij Halve Tamme is een speciaalbierbrouwerij die in 2015 is opgericht door Hans en Thom. Deze nano-brouwerij is gelegen in Zevenbergen.... De kleine Mederij Marcus is ook op kleine schaal een destilleerderij én imkerij! Deze mederij is gelegen in Helmond.... De Goede Kant van het Spoor is een ambachtelijke brouwerij die op kleine schaal speciaalbieren brouwt. Deze brouwerij bevindt zich in Geldrop.... Brouwerij Bravoure is een nano-brouwerij uit Etten-Leur. De brouwerij is opgericht en wordt gerund door vader en zoon Zuidema.  (https://www.biernet.nl/blog/top-5-bierbrouwerijen-van-noord-brabant)

Brabanders weten wel wat goed eten en drinken is. En de gulle Brabantse bodem levert daarvoor de lekkerste smaken van de streek. Van authentieke Trappistenbiertjes en Brabantse kaas tot de beroemde ‘Triple A’. En natuurlijk mogen ook de traditionele Brabantse lekkernijen niet ontbreken, zoals Bossche bollen en worstenbroodjes. (https://www.visitbrabant.com/nl/tips/12-x-noord-brabantse-streekproducten-en-specialiteiten)

Volgens https://www.visitbrabant.com/nl/tips/12-x-noord-brabantse-streekproducten-en-specialiteiten is er in Brabant te genieten van kaas, oesterzwammen, Chaamse hoen, Bosche bollen, kaneelstokken, wijn, en speciaalbier. Op https://www.foodiesmagazine.nl/trends/brabantse-lekkernijen/ staan worstenbrood, eierkoeken, ginnekoeken, Bosche bollen, kaas, rookworst, Schrobbelèr kruidenlikeur, en de 3 A's: ansjovis aardbeien en asperges.  Als bier wordt er 100Watt Stadsbrouwerij Eindhoven genoemd. 

De IPA van Lekker Brabant  vind ik niet op internet. wel vind ik op https://untappd.com/b/lekker-brabant-lekker-beabant-ipa/5860098 : Lekker Beabant IPA. Dat is dus een typefout, maar goed, op untapped staat vaak bar weinig informatie. Het zijn vooral mooie foto's, zie ook https://untappd.com/b/lekker-brabant-lekker-beabant-ipa/5860098/photos. Untapped is zeg maar het instagram van bier.    

In Bourgondisch Brabant wordt genoten van het leven, het liefst in goed gezelschap en met een al even goed biertje in de hand. Niet voor niets mag Noord-Brabant zich de bierbrouwprovincie van Nederland noemen! En wist je dat maar liefst 2 van de 12 authentieke trappistenbrouwerijen ter wereld uit Noord-Brabant komen? Als bierliefhebber zit je in Brabant dan ook goed. Onder andere bij deze Brabantse bierbrouwerijen kun je terecht voor een rondleiding en een proeverij.... Tussen de weilanden en oer-Hollandse dijkweggetjes van Oost-Brabant ligt Bierbrouwerij Oijen. .... Abdij Onze Lieve Vrouw van Koningshoeven, Berkel-Enschot... Stadsbrouwerij Frontaal, Breda...  Bossche Brouwers, 's-Hertogenbosch ... Proosten aan een bar die gemaakt is van een oude treinwagon? In hartje Helmond kan het, bij Stadsbrouwerij De Deftige Aap.Midden in de Tilburgse Spoorzone vind je het stoere Loc Brewery. ... Iets verderop, in de Piushaven – dé culinaire stadsboulevard – vind je Stadsbrouwerij013. In de voormalige meelfabriek van Tilburg stap je nu binnen bij een gloednieuw biercafé met proef- en brouwlokaal waar je verschillende bieren kunt proberen. ... Ook Eindhoven heeft genoeg in huis voor de bierliefhebber. Brouwerij 100 watt brengt de liefde voor bier samen met de liefde voor Eindhoven. ...  Brouwerij Vandeoirsprong, Oirschot... Ook deze Brabantse bierbrouwerijen zijn (op afspraak) toegankelijk voor bezoekers: Van Moll, Eindhoven Big Belly Brewing Company, Breda De Budelse Brouwerij, Budel Wilskracht Stadsbrouwerij, Ravenstein Brouwerijcafé Bavaria, Lieshout Biercafé Bar le Duc, ’s-Hertogenbosch Stadsbrouwerij Sint Crispijn, Waalwijk (https://www.visitbrabant.com/nl/tips/9-x-bierbrouwerijen-in-noord-brabant)  

Tot op 't bot

Tot op t Bot Black IPA van stadsbrouwerij 013 doet zwaar aan. Bij openen komt een alcoholgeur me tegemoet. Dit is een zwaar bier! Alhoewel het etiket zegt 6,5%!? De geur doet anders vermoeden. De smaak is goed. Niet waterig, maar ook niet overdreven alcoholerig. Er zit in de afdronk een bittertje van cholcolade en gistdepot (ik had het niet helemaal moeten uitschenken misschien, maar het zag er zo mooi uit. Van zo'n mooi bier wil je niks missen). De geur doet echt denken aan een zwaar bier. Mondgevoel heeft dat minder, ook is de carbonatie zeer mild. Smaak is stouterig? Ik mis hopbitterheid van een IPA. Het bier is zacht in de mond en glijdt zo weg. Het heeft wel iets licht branderigs. Ik zou het zo op zicht en smaak indelen als R.I.S. i.p.v. I.P.A. eigenlijk. Maar het is wel een geweldig bier. Niet extreem, maar wel degelijk speciaal.

Wat vinden we op internet?

Tot op het bot is het eerste boek van de Amerikaanse auteur Jeffery Deaver over forensisch criminalist Lincoln Rhyme, uitgebracht in 1997. De oorspronkelijke titel luidt The Bone Collector. ... Tot op het bot is onder de oorspronkelijke titel The Bone Collector verfilmd, met Denzel Washington en Angelina Jolie in de hoofdrollen. (https://www.wikizero.com/nl/Tot_op_het_bot)

Na ‘Tot op de Graat’ is er nu ‘Tot op het Bot’. Een reeks waarin Johan Segers aan de slag gaat met vers vlees in plaats van met verse vis. Hij leert ons hoe je alle verschillende onderdelen van het varken verwerkt tot heerlijke gerechten. In elke aflevering gaat Johan langs bij zijn goede vriend Benny Vermeulen: een rasechte en traditionele beenhouwer. Samen versnijden en benen ze het vlees uit dat Johan nodig heeft. Van de beenhouwerij gaat het naar de keuken. Hier bereidt Johan een maaltijd om duimen en vingers van af te likken: varkensgebraad met schorseneren, ribbekes met zelfgemaakte kruidenboter of tarte tatin met zwarte pens. Overheerlijke recepten van een topchef waar je thuis mee aan de kook kan! (https://njam.tv/programmas/tot-op-het-bot-het-varken)

 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `tot op het bot` tot op het bot uitzoeken (=zeer grondig uitzoeken) verkleumen tot op het bot (=het heel koud krijgen) (https://www.woorden.org/spreekwoord.php?woord=tot%20op%20het%20bot)

Deze Black IPA heeft een alcohol percentage van 6%. De bierstijl Black IPA komt van oorsprong uit Amerika. (https://www.beerinabox.nl/speciaalbier/stadsbrouwerij-013-tot-op-t-bot)

De Black IPA is een donkere versie van de IPA. Deze bierstijl wordt ook wel de Cascadian Dark Ale genoemd. Door de geroosterde mout heeft deze variant van de India Pale Ale een zwarte kleur. Het karakteristieke aroma van de IPA is ook in deze variant zeer aanwezig. (https://www.biernet.nl/algemeen/weetjes/ipa-variaties)

Stadsbrouwerij 013 Tot Op ‘t Bot is een Black IPA met een stevige hopbloem. Een ode aan sjacheraar, charlatan en vechtersbaas Piet Stams. (https://www.hop-up.nl/product/stadsbrouwerij-013-tot-op-t-bot/)

Tot op ‘t Bot Black IPA from the Tilburg City Brewery 013. A Black IPA, certainly not an easy style. The combination between the hops, a certain fruitiness and roasted malts is not always obvious. City brewery 013 has made a successful attempt with this Tot op ‘t Bot. Slightly hoppy and slightly fruity, but also malty. A good bitterness that continues to linger. (https://www.beervikings.com/en/product/tot-op-t-bot-black-ipa-2/)

TOT OP ‘T BOT Black IPA // 6,5% Maak kennis met onze gloednieuwe Black IPA met een stevig hopbloem aroma! Een ode aan sjacheraar, charlatan en vechtersbaas Piet Stams. Diepgang, streken en karakter hebben we samengebracht in dit bier. Wie was deze Tilburger in hart en nieren? Dat zochten wij TOT OP HET BOT voor je uit! (https://stadsbrouwerij013.nl/onze-bieren/)

WIJ ZOCHTEN HET TOT OP HET BOT VOOR JE UIT! DE LEGENDE VAN PIET STAMS Wie o wie was toch die iconische straatfiguur? Die op eigenzinnige wijze zijn sporen letterlijk en figuurlijk achterliet in het collectieve geheugen van Tilburg. Over wiens opmerkelijke filosofie we het hebben wanneer er grappend naar elkaar wordt geroepen “Jè jong, wie ’t treft, die heeget!”. Wij zochten het tot op het bot voor je uit! Piet Stams was terugkerend onderwerp voor menig keukentafel gesprek of dronkenmans-anekdote in de kroeg. Berucht door zijn vele vechtpartijen, vernielingen, diefstallen en een legendarische politie-achtervolging met langs de kanten van de Goirkestraat een groot publiek van lachende Tilburgers. “Grote(n) stelen, kleine(n) stelen, maar de grote(n) stelen het meest!” had hij geroepen. Uitleggen dat het over de pijpenstelen ging die hij op straat verkocht, mocht niet baten. En dus zette Piet het op een rennen. Soms hoorden de mensen een lange tijd niets van hem. Dan bleek hij alweer een aantal maanden door te brengen aan de Rijkswerkinrichting in Hoorn. Allemaal als gevolg van zijn ondeugd en (geniale) scherpzinnigheid. Een fortuin verdiende hij met de verkoop van zijn spotgoedkope luciferdoosjes. Die wilde iedereen wel hebben voor zo’n prijsje. Wanneer men verbijsterd opkeek van de lege doosjes, antwoordde hij met een onschuldige blik in zijn ogen “Ik zee himmel nie: ’n duske luciferen. Ik zee gewoon ééne cent de doos!”. Genieperig maar briljant. Dat moest iedereen toegeven die weleens de fout maakte om op te lezen wat Piet achterop zijn rug had staan, wanneer hij ze vroeg “Wè hebben die deugnieten naauw wir op munne rug geschreven?”. Het antwoord luidde dan “Piet, eet je mee?” en dankbaar nam hij plaats aan tafel. Niet alleen met zijn daden wist hij zichzelf in ons geheugen te prenten. Nee, d’n enige echte Piet Stams is nog altijd onder ons. Althans, zijn geraamte dan! Naar het schijnt was hij te arm om zijn dokter te kunnen betalen. In ruil voor de behandeling die hij toch kreeg, schonk Piet na de dood zijn eigen skelet aan huisarts Bloemen. En zo hielden de twee elkaar nog jarenlang gezelschap in de spreekkamer! Tegenwoordig is Piet de trekpleister van het historisch museum De Dorpsdokter in Hilvarenbeek, maar ook dit is niet zijn laatste bestemming… Vanaf begin februari zal Piet namelijk pronken op het etiket van ons nieuwste bier!! Passend bij de man die hij was; een onmiskenbaar een uitgesproken bier dat je niet zomaar aan je voorbij laat gaan. Veel body, geroosterde mouten en precies de juiste balans tussen de koffiebitterheid van een stout en de fruitigheid van de welbekende, hoppige IPA. De naam van het bier? TOT OP HET BOT! (https://stadsbrouwerij013.nl/piet-stams/)

Er is een kleine groep Tilburgse typen die zich onvergetelijk gemaakt hebben en in de volksherinnering zijn blijven leven. Onder hen is er een die bij uitstek de Tijl Uilenspiegel van het Tilburg van 100 jaar geleden werd, een arme sodemieter met veel fantasie en gevatheid : Piet Stams. Nu nog herinneren oudere Tilburgers, zoals ik, zich wat ze thuis vroeger over hem gehoord hebben. Zijn bekendste streek was die van "ééne cent de doos" en ons Moeder kon hem, met haar onnavolgbare mimiek nadoen, als hij onschuldig zei: "ik zee himmel nie: 'n duske luciferen. Ik zee gewoon: ééne cent de doos !"... Met de Tilburgse kermis is het gebeurd dat hij de café's binnenstapte met een van zijn zoons als beer aan de ketting, om die te laten dansen, terwijl hij met het centenbakje rond ging..... Bij een boer stapte hij binnen en zei:"'wè hebben die deugnieten naauw wir op munne rug geschreven ?" De boer of boerin las dan gedienstig de met krijt geschreven tekst: "Piet eet mee". En Piet: "Gèren !" En hij zat al aan tafel, met de verket in z'n hand..... Een beroemd incident: Piet leurde eens met aarden tabakspijpen, met lange en korte stelen. Hij riep: "Grote(n) stelen en kleine(n) stelen, maar de grote(n) stelen het meest !" In die tijd van God, koningin, fabrikant en pastoor hadden de autoriteiten korte lontjes, en in een fabrieksstad als Tilburg, was dit al gauw opruiende taal......En terwijl het Tilburgse publiek hilarisch reageerde, moest Piet aan de politie proberen uit te leggen dat hij de pijpestelen bedoelde. Piet was, als het erop aan kwam geen slechterik maar met de politie lag hij altijd overhoop. (https://www.geheugenvantilburg.nl/page/13331/piet-stams)

Van mijn vrouw moet ik nu stoppen met bloggen anders duwt ze mijn gezicht in het toetsenbord, maar ik denk dat ik nog wel even kan ingaan op de bfrouwehfo]8liufq0bt3874tco37btr0n438mp 34fco87qhy0ng3f96pr0ft45py2yy0yp0 

Bierbrouwerij Sint Servattumus

 Zo'n 10 jaar geleden tijdens een open dag bezocht ik Bierbrouwerij Sint Servattumus. Nu de brouwerij bezoeken gaat niet, maar wat kan ik op internet vinden?

"Bierbrouwerij Sint Servattumus in Schijndel, is een ambachtelijke brouwerij, gespecialiseerd in het brouwen van speciale speltbieren. Op basis van mout, spelt en hop (bij voorkeur uit de omgeving) brouwt Sint Servattumus hoogwaardige speltbieren van diverse biertypen." (https://www.sintservattumus.nl/)

"Bierbrouwerij Sint Servattumus in Schijndel opgericht in 1996. Dit is een ambachtelijke bierbrouwerij die zich specialiseerd in het brouwen van speciale streekbieren en ambachtelijke 'etiketbieren'. Zij brouwen nog steeds de enige brouwerij met echte Schijndelse hop! Bovendien is Bierbrouwerij Sint Servattumus gespecialiseerd in het brouwen van Speltbier zoals de Speltbier Stout en Speltbier Weizen." (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

"In 1992 starten de broers Carli en Henk van den Ekart samen met Toon van der Heijdenmet het brouwen van bier. Zoals de meeste brouwers, starten ook zij kleinschalig in de keuken. Met de oprichting van Stichting Bierbrouwerij Sint Servattumus wordt de stap gezet van thuisbrouwer naar  professioneel brouwer.  In eerste instantie werd er gebrouwen in een schuur achter het huis van Toon, later verhuisd de brouwerij naar de huidige locatie aan de Ericastraat in Schijndel." (https://www.sintservattumus.nl/)

Zou u zichzelf kunnen voorstellen? Ik ben Carli van den Ekart en jullie zijn bij Bierbrouwerij Sint Servattumus in Schijndel. (https://www.flesvandeweek.nl/sint-servattumus/ week 14)

Vertel eens wat meer! Bierbrouwerij Sint Servattumus is opgericht in 1996, samen met mijn broer Henk (inmiddels helaas overleden) en vriend van de lagere school Toon. We zijn in 1992 al begonnen, bij Toon achter in een schuurtje. Mijn broer had de technische kennis, ik de technologische kennis en Toon had een goede babbel, een goede combinatie. We hebben een paar brouwsels gemaakt en bedacht: we willen meer! Zelf hadden we namelijk maar een brouwketeltje van 40 liter. We zijn ons bier gaan laten brouwen bij de 3 Horne in Kaatsheuvel. We zijn in 1996 dus echt begonnen als stichting en vanaf 1997 was ons bier verkrijgbaar in Café de Hopbel in Schijndel. We dachten eigenlijk: over een half jaar is iedereen ons bier wel weer vergeten. Maar de vraag bleef, terwijl wij nog steeds in dat schuurtje zaten. Van het een kwam het ander en zijn we gaan uitbreiden. Voor dat brouwen in het schuurtje hadden we een gedoogvergunning van drie jaar en toen deze afliep zijn we een pand gaan zoeken. Het pand waar wij nu inzitten is gekocht door mijn broer en daar was helemaal niks. We hebben de installatie uit het schuurtje hier neergezet en zijn verder gaan uitbouwen. Omdat we een stichting waren, investeerde we al ons geld dat we verdienden terug in de brouwerij. Onze installatie is ook zelf gebouwd, vroeger kocht je dat nog niet allemaal zomaar. (https://www.flesvandeweek.nl/sint-servattumus/ week 14)

Hoeveel soorten bier hebben jullie? We hadden in eerste instantie een lijn van negen bieren, onder andere een witbier, een dubbel en een tripel. Vervolgens kwam hier een subsidieproject vanuit de provincie om oergranen te gaan hergebruiken. Toon was daar als de kippen bij en zo zijn we dat in ons bier gaan verwerken, dus hadden we ineens 9 speltbieren erbij en in totaal 18 bieren. Dat kunstje deden we ook met rogge, dus hadden we 27 bieren en we hadden nog een aantal fruitbieren. Dat werd mij wat teveel en toen hebben we besloten het terug te brengen naar de 9 speltbieren. Hoewel ik er twee niet heb weggedaan, dus in totaal hebben we 11 bieren. Daarnaast brouwen we ook voor anderen! (https://www.flesvandeweek.nl/sint-servattumus/ week 17)

Hoe is de naam van de brouwerij ontstaan? Het eerste bier dat wij brouwden was de dubbel: onze Vattumus. Vattumus is op zijn Brabants ‘pak ‘m eens’ en Sint Servattumus is weer afgeleid van Sint Servatius, beschermheilige van Schijndel. Toen wij met een kratje bier onder de tafel een naam moesten bedenken voor onze brouwerij, vonden we Sint Servattumus wel lekker klinken! ((https://www.flesvandeweek.nl/sint-servattumus/ week 17)

"Bierbrouwerij Sint Servattumus in Schijndel, is een ambachtelijke brouwerij, gespecialiseerd in het brouwen van speciale speltbieren. Op basis van mout, spelt en hop (bij voorkeur uit de omgeving) brouwt Sint Servattumus hoogwaardige speltbieren van diverse biertypen. De stap van thuisbrouwer naar professioneel brouwer bleek een grote stap. Zo werd de Stichting Bierbrouwerij Sint Servattumus opgericht. Op 1 september 1997 werd een vergunning verstrekt door de Dienst der Accijnzen en mocht er gebrouwen gaan worden voor de verkoop. In eerste instantie werd er gebrouwen in een schuur achter het huis van Toon. 3 jaar later verhuist de brouwerij naar een eigen pand in Schijndel.  Bier met echte Schijndelse hop, een eeuwenoude traditie in Schijndel: de hopteelt, wordt in ere hersteld. Brouwerij Sint Servattumus brouwt hiervan echt Schijndels bier. Later wordt opnieuw een oude traditie hersteld; met spelt, verbouwd op de bolle akkers in Liempde (‘het Groene Woud), wordt door Sint Servattumus een heerlijk Speltbier gebrouwen. Er wordt voortvarend doorgebouwd aan Sint Servattumus." https://brabantsebieren.nl/bierbrouwerij-sint-servattumus/

"Bierbrouwerij Sint Servattumus in Schijndel, een ambachtelijke brouwerij, is gespecialiseerd in het brouwen van speciale streekbieren en ambachtelijke 'etiketbieren'. De enige brouwerij met echte Schijndelse hop! Bovendien is Bierbrouwerij Sint Servattumus gespecialiseerd in het brouwen van Speltbier. Het oudste bericht over de Schijndelse hopteelt stamt al uit 1400. Het gaat om een traditie die heel ver teruggaat in de tijd. De lage en zure grond in Schijndel is minder geschikt voor de teelt van granen, maar des te meer geschikt voor hop. De hopteelt heeft vroeger dan ook een zeer belangrijke rol gespeeld in en rondom Schijndel, de Schijndelnaren worden tenslotte niet voor niets 'Hopbellen' genoemd in de Carnavalstijd." (https://www.bezoekmeierijstad.nl/locaties-overzicht/25699271/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Het oudste bericht over de Schijndelse hopteelt stamt al uit 1400. Het gaat dus om een traditie die heel ver teruggaat in de tijd. De lage en zure grond in Schijndel is minder geschikt voor de teelt van granen, maar des te meer geschikt voor hop. De hopteelt heeft vroeger dan ook een zeer belangrijke rol gespeeld in en rondom Schijndel, de Schijndelnaren worden tenslotte niet voor niets ‘Hopbellen’ genoemd in de Carnavalstijd… (https://www.sintservattumus.nl/de-brouwerij/)

Sint Servattumus is partner in het speltproject van stichting ‘het Groene Woud’. Vanuit dit project is de oeroude graansoort Spelt in 2005 opnieuw geïntroduceert in het Brabantse landschap. Inmiddels is spelt voor bijna iedereen een ‘bekende’ graansoort geworden. Het Oergraan Spelt en Het Groene Woud zijn de basis van het GraanGoed initiatief. Boer Wim Jennissen wilde op zijn cultuurhistorische bolle akkers (in Liempde) de teelt van graan weer in ere herstellen. Sint Servattumus maakt er vervolgens een heerlijk speltbier van. (https://www.sintservattumus.nl/de-brouwerij/)

Bier, hop en Schijndel horen al eeuwenlang onlosmakelijk bij elkaar. Al in 1400 is sprake van hopteelt in Schijndel. Schijndel kent dan ook een rijke historie als het gaat om brouwerijen. Al vanuit de Middeleeuwen weten we dat Schijndel brouwerijen had. Zo hadden de ouders van de bekende Schijndelse Zeeheld Jan van Amstel een brouwerij; ‘De Roode Leeuw’ (omstreeks 1633) op de hoek Hoofdstraat / Groeneweg). Maar uit de archieven weten we ook van het bestaan van Boerderij/Brouwerij van Helmond’, Herberg/brouwerij ‘In den Hemel’ (omgeving Borne), Bier & Azijnbrouwerij Smits (brouwerij ‘het Anker’) later overgegaan in Brouwerij van Smits/Bolsius, Brouwerij van Pijnappels (brouwerij ‘Sint Anthonis’) en Brouwerij van Swinkels (brouwerij ‘de Zwaan’) De gebroeders Swinkels, Adrianus start in 1899 een eigen brouwerij in Schijndel, broer Jan blijft in Lieshout…..‘Bavaria’. Door gebrek aan grondstoffen sluit de laatste Schijndelse Brouwerij (‘de Zwaan’) in Schijndel gedurende de Eerste Wereldoorlog. Met dank aan / bronnen: ‘Het Schijndelse Landschap’ Henk Beijers, John Klijnholtsz, Heemkundekring Schijndel. ...In Schijndel werd niet alleen bier gebrouwen, het werd zeker ook volop gedronken! Van oudsher kent Schijndel vele Herbergen en zelfs tot in de jaren 80 van de vorige eeuw (1980-1990 dus) had Schijndel per inwoner de meeste cafés van heel Nederland! ...Met dank aan / bronnen: ‘Het Schijndelse Landschap’ Henk Beijers (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

Bierbrouwerij Sint Servattumus in Schijndel, een ambachtelijke brouwerij, gespecialiseerd in het brouwen van speciale streekbieren en ambachtelijke 'etiketbieren'. De enige brouwerij met echte Schijndelse hop! Bovendien is Bierbrouwerij Sint Servattumus gespecialiseerd in het brouwen van Speltbier. (http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

De geschiedenis van sint Servattumus

1992: De drijvende krachten achter de brouwerij zijn Toon van der Heijden en de broers Carli en Henk van den Ekart. Alle drie beginnen ze hun brouwerscarrière zoals iedere brouwer begint: in de keuken. (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

De drijvende krachten achter de brouwerij zijn Toon van der Heijden en de broers Carli en Henk van den Ekart. Samen beginnen ze in de schuur van Toon te brouwen. Alle drie met een verschillende achtergrond : Henk is de technische man (eigen installatiebedrijf), Toon de commerciële man (de prater) en Carli de technoloog (HAS-opleiding levensmiddelentechnologie), maar wel alle drie bierliefhebbers. (http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

Stichting Bierbrouwerij Sint Servattumus werd opgericht op 22 oktober 1996. De brouwerij is vernoemd naar Sint Servatius, de schutspatroon van Schijndel en tevens beschermheilige van Maastricht. Sint Servatius kwam op 13 mei 384 in Maastricht te overlijden. De drijvende krachten achter de brouwerij zijn Toon van der Heijden (1963) en zijn buurjongens Carli en Henk van den Ekart. Brouwmeester is Toon van der Heijden, in het dagelijks leven tevens werkzaam als magazijnmedewerker. Toon begon zijn brouwerscarrière als iedere brouwer begint: in de keuken. In 1992 begon hij hiermee met een brouwpan van 20 liter. In ongeveer vier jaar tijd maakte hij zich het brouwersvak meester. De 20 liter brouwpan werd een 50 liter brouwpan en hij verhuisde van de keuken naar de schuur. Toon maakte dankbaar gebruik van het feit dat hij anderhalf jaar werkzaam is geweest bij een vestiging van Heineken in Den Bosch. Carli van den Ekart volgde de studie levensmiddelentechnologie aan de HAS in Den Bosch terwijl zijn broer Henk CV-installateur is. Ook Carli en Henk waren thuisbrouwers. De stap van thuisbrouwer naar professioneel brouwer bleek een grote stap. Het duurde drie lange jaren alvorens Toon het bestemmingsplan gewijzigd kreeg, zodat hij in zijn schuur aan de slag kon gaan. Ook duurde het geruime tijd alvorens de benodigde paperassen van de douane in zijn bezit waren. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

1997: De stap van thuisbrouwer naar professioneel brouwer bleek een grote stap. Zo werd de Stichting Bierbrouwerij Sint Servattumus opgericht. Op 1 september 1997 werd een vergunning verstrekt door de Dienst der Accijnzen en mocht er gebrouwen gaan worden voor de verkoop. In eerste instantie werd er gebrouwen in een schuur achter het huis van Toon. (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

De stap van thuisbrouwer naar professioneel brouwer bleek een grote stap. Zo werd de Stichting Bierbrouwerij Sint Servattumus opgericht, met Henk als voorzitter, Toon als penningmeester en Carli als secretaris. Op 1 september 1997 werd een vergunning verstrekt door de Dienst der Accijnzen en mocht er gebrouwen gaan worden voor de verkoop. Het vattumus-recept werd uitbesteed aan de 3-Horne uit Kaatsheuvel, omdat de productiecapaciteit te laag was. (http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

Op 1 september 1997 werd een vergunning verstrekt door de Dienst der Accijnzen en mocht er gebrouwen gaan worden voor de verkoop. In eerste instantie werd er gebrouwen in een schuur achter het huis van de brouwmeester. Het was echter de bedoeling om de brouwerij te vestigen op een andere locatie. Tot dat moment werd een hoeveelheid van 75 liter bier per keer gebrouwen. In vroeger tijden werd in de omgeving van Schijndel hop geteeld. Dit was voor een aantal brouwerijen een reden om zich in Schijndel te vestigen. Net voor de tweede wereldoorlog sloot Brouwerij De Zwaan van de familie Swinkels als laatste Schijndelse brouwerij haar poorten. Er stonden ooit zeven brouwerijen in Schijndel. De financiering van de brouwersactiviteiten werden voor een deel bekostigt uit de oprichting van de Vereniging Vrienden van Bierbrouwerij Sint Servattumus. Leden betaalden per jaar een contributie van f75,00. Tevens was het mogelijk om obligatiehouder van de brouwerij te worden. De brouwactiviteiten werden verplaatst van de keuken van Toon naar de schuur achter het huis om vervolgens gebruik te maken van de brouwfaciliteiten van Bierbrouwerij De 3 Horne in Kaatsheuvel. Vanaf eind 1997 werden de bieren echter voor het grootste deel gebrouwen met de eigen brouwfaciliteiten. De distributie van het bier werd verzorgd door Slijterij De Graaf in Schijndel, waar de producten van de Schijndelse brouwerij ook voor de particulier verkrijgbaar waren. Hiernaast werd er bier afgevuld in fusten van 20 of 30 liter. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

Vanaf 1998 werd er hard gewerkt aan een pand gelegen aan de Ericastraat op een Schijndels bedrijventerrein. Het pand werd gekocht door Henk. Een deel van het pand werd gebruikt voor zijn eigen bedrijf terwijl het minst aantrekkelijke deel van het pand als brouwerij werd ingericht. Beneden was er 120 m2 beschikbaar en boven 60 m2. In het bovengedeelte is het kantoor en het proeflokaal gesitueerd. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

2000: De brouwerij verhuist naar een eigen pand aan de Ericastraat (11b) in Schijndel. Langzamerhand wordt er dankzij de hulp van vele vrijwilligers een brouwerij ingericht, een proeflokaal gemaakt en een winkel met eigen producten opgestart. (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

De brouwerij verhuist naar een eigen pand aan de Ericastraat (11b) in Schijndel. Langzamerhand wordt er dankzij de hulp van vele vrijwilligers een brouwerij ingericht, een proeflokaal gemaakt en een winkel met eigen producten opgestart. (http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

De brouwerij werd geopend op 3 september 2000. Henk is beheerder van het pand en verantwoordelijk voor de techniek, Carli voor het brouwen en het laboratorium en Toon eveneens voor het brouwen alsook voor de marketing. Eind 2000 kon er 1.800 liter per maand worden gebrouwen. Over het gehele jaar 2000 werd er 220 hl bier gebrouwen. In 1999 was dat nog 150 hl. Op 2 september 2001 werd op de Open Dag het nieuwe proeflokaal geopend. Eind 2002 werd een afvullijn met etiketteerder overgenomen van de Arcense Bierbrouwerij. De lijn werd in mei 2003 in gebruik genomen. Vanaf 2003 werd er naast de brouwerij ook een party-service opgezet, die echter los staat van de brouwerij. In de loop van 2003 werd tevens een aanvang gemaakt met de installatie van de brouwapparatuur en werd er een gisttank van 700 liter geplaatst. Het ging de brouwerij in 2003 voor de wind: er werd drie … vier keer per week gebrouwen en de omzet steeg ten opzichte van het jaar ervoor met 40%. In 2004 werd brouwmeester Carli van den Ekart de trotse vader van dochter Maud. In 2004 werd gebrouwen op zaterdag, maandag en woensdag. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

Eind 2000 kon er 1.800 liter per maand worden gebrouwen. Over het gehele jaar 2000 werd er 220 hectoliter bier gebrouwen. In 1999 was dat nog 150 hectoliter. Op 2 september 2001 werd op de Open Dag het nieuwe proeflokaal geopend. Het ging het de brouwerij in 2003 voor de wind: er werd drie à vier keer per week gebrouwen en de omzet steeg ten opzichte van het jaar ervoor met 40%. In 2004 werd gebrouwen op zaterdag, maandag en woensdag.  (https://www.tvschijndel.nl/2640-open-dag-bij-bierbrouwerij-sint-servattumus)

In 2004 werd bekend gemaakt dat de mogelijkheden worden onderzocht om in Schijndel weer hop te telen. Schijndel was in de 18e eeuw het centrum van de hopteelt in Nederland. Tientallen jaren geleden is deze kweek volledig uit het landschap verdwenen. Werkgroep Schijndels Landschap wilde met steun van de reconstructiecommissie Maas en Meierij de kweek van hop terug leven inroepen en begon in 2005 met het planten van zes verschillende rassen hop. De geteelde hop ging in het najaar van 2005 naar Bierbrouwerij Sint Servattumus die de hop verwerkte in haar bier. (https://www.tvschijndel.nl/2640-open-dag-bij-bierbrouwerij-sint-servattumus)

2005: Bier met echte Schijndelse hop, een eeuwenoude traditie in Schijndel: de hopteelt, wordt in ere hersteld. Brouwerij Sint Servattumus brouwt hiervan echt Schijndels bier. (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/, http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

Begin 2005 werd een nieuwe brouwinstallatie in gebruik genomen. Ook werd er in 2005 een proeflokaal geopend. (https://www.tvschijndel.nl/2640-open-dag-bij-bierbrouwerij-sint-servattumus)

Begin 2005 werd een nieuwe brouwinstallatie in gebruik genomen. Ook werd er in 2005 een proeflokaal geopend. In 2004 werd bekend gemaakt dat de mogelijkheden worden onderzocht om in Schijndel weer hop te telen. Schijndel was in de 18e eeuw het centrum van de hopteelt in Nederland. Tientallen jaren geleden is deze kweek volledig uit het landschap verdwenen. Werkgroep Schijndels Landschap wilde met steun van de reconstructiecommissie Maas en Meierij de kweek van hop terug leven inroepen en begon in 2005 met het planten van zes verschillende rassen hop. De geteelde hop ging in het najaar van 2005 naar Bierbrouwerij Sint Servattumus die de hop verwerkte in haar bier. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

2007: Spelt; opnieuw een oude traditie hersteld; met spelt, verbouwd op de bolle akkers in Liempde (‘het Groene Woud), wordt door Sint Servattumus een heerlijk Speltbier gebrouwen. (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/, http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

In 2007 ging de brouwerij verder uitbreiden. De schilder, die voorin het pand was gevestigd, vertrok. Een groot deel van de hiermee vrij gekomen ruimte werd bij de brouwerij getrokken. Deze ruimte bedroeg ongeveer 100 m2. In deze ruimte werd de nieuwe bottellijn met etiketteermachine geplaatst. Deze apparatuur werd aangeschaft in Duitsland. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

In 2007 ging de brouwerij verder uitbreiden. De schilder, die voor in het pand was gevestigd, vertrok. Een groot deel van de hiermee vrijgekomen ruimte werd bij de brouwerij getrokken. Deze ruimte bedroeg ongeveer 100 m2. In deze ruimte werd de nieuwe bottellijn met etiketteermachine geplaatst. Deze apparatuur werd aangeschaft in Duitsland. (https://www.tvschijndel.nl/2640-open-dag-bij-bierbrouwerij-sint-servattumus)

2008: Spelt; naast het speltBIER hebben we nu ook een speltJENEVER ontwikkeld. Momenteel wordt de basis gelegd in de brouwerij en het stoken gebeurt elders. De aanvraag voor de vergunning om zelf te destilleren is inmiddels de deur uit.... (http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

2009: In het Jubeljaar 2009, waarin Schijndel z'n 700-jarig bestaan viert hebben wij een passend bier gebrouwen om dit te vieren....het....Schijndel-700-bier Speltlijn; wij komen dit jaar op de markt met een complete Speltlijn bestaande uit: Spelt 'ENKEL' Spelt 'STOUT' (winnaar Held van de Smaak 2009 (http://www.findglocal.com/NL/Schijndel/401956943200082/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus)

2009: Sint Servattumus wordt ‘Held van de smaak’ in Brabant! Tevens wordt de Publieksprijs van Nederland gewonnen! (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

In november 2009 werden twee grote vergistingstanks geplaatst. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

In november 2009 werden twee grote vergistingstanks geplaatst. In 2010 verkreeg de brouwerij een vergunning voor distilleren en werd begonnen met het distilleren van speltjenever, hetgeen voorheen gebeurde bij stokerij De Onrust in Wageningen. De brouwcapaciteit bedroeg in 2010 14 hectoliter per week. In het voorjaar van 2010 verhuisde een gedeelte van de brouwerij naar een andere locatie, namelijk de voorraad bier die klaar is voor de verkoop en etiketteren. De vrijgekomen ruimte werd in gebruik genomen voor het distilleren en de Brouwlandwinkel. Een ander gedeelte van dezelfde ruimte zal worden gebruikt voor de productie van whisky. (https://www.tvschijndel.nl/2640-open-dag-bij-bierbrouwerij-sint-servattumus)

2010: In 2010 is St. Servattumus een vergunning verleend voor het zelf ‘stoken’ van Jenever. Tevens is een start gemaakt met de ontwikkeling van een echte Schijndelse Whisky! In 2011 volgt ongetwijfeld meer nieuws hierover! (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

In 2010 verkreeg de brouwerij een vergunning voor distilleren en werd begonnen met het distilleren van speltjenever, hetgeen voorheen gebeurde bij stokerij De Onrust in Wageningen. De brouwcapaciteit bedroeg in 2010 14 hl per week. In het voorjaar van 2010 verhuisde een gedeelte van de brouwerij naar een andere locatie, namelijk de voorraad bier die klaar is voor de verkoop en etiketteren. De vrij gekomen ruimte werd in gebruik genomen voor het distilleren en de Brouwlandwinkel. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

Op 13 maart 2018 werd Toon van der Heijden getroffen door een hersenbloeding en raakte deels verlamd. In november 2019 overlijdt Henk van den Ekart. (https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=302&view=brewery&option=com_senb&feba4bc4c5f8c81b98705c0930b08dff=1)

Sint Servattumus was Toon van der Heijden en Toon van der Heijden was Sint Servattumus. Jarenlang was Toon van der Heijden hét gezicht van de bierbrouwerij in Schijndel. Maar sinds kort moet Sint Servattumus het zonder Toon van der Heijden stellen. De Schijndelaar werd op dinsdag 13 maart getroffen door een hersenbloeding en raakte eenzijdig deels verlamd. ,,Echt verschrikkelijk voor Toon en zijn familie", zegt Carli van den Ekart (55), die samen met zijn broer Henk (67) en Toon van der Heijden in 1992 begon met bierbrouwen. Toen nog in de schuur van Toon, sinds 2000 in het pand aan de Ericastraat in de wijk Boschweg... Henk van den Ekart, voorzitter van de stichting Sint Servattumus en zijn broer Carli, die secretaris is, steken er nu veel meer tijd in. Naast hun eigen beroepen; Carli is praktijkdocent producttechnologie aan de HAS in Den Bosch en Henk is eigenaar van het bedrijf Ekavorst (verwarmingsinstallaties). Hij gaat bijna met pensioen. ,,Hoeveel uren we  nu in de brouwerij steken? Mijn vrouw moppert, weet je dan genoeg?", reageert Carli van den Ekart met een glimlach.  De twee broers besloten al wel dat er voortaan niet meer zo veel verschillende soorten bier worden gebrouwen in hun brouwerij. ,,We hadden bijna dertig biersoorten, maar willen terug naar zo'n tien soorten. Ons voornaamste bier is speltbier: enkel, dubbel, tripel en wit. Daarnaast hebben we nog enkele soorten, zoals honingbier en stoutbier en Het Hopbelleke, ons Schijndels biertje."  (https://www.bd.nl/schijndel/sint-servattumus-in-schijndel-moet-verder-zonder-toon~a27a0e6a/)

2018: Het jaar 2019 is voor Sint Servattumus een rampjaar. Wegens gezondheidsproblemen moet Toon van der Heijden zich terugtrekken. De twee overgebleven bestuursleden, Carli en Henk van den Ekart, nemen de bedrijfsvoering van de brouwerij over. Een ingrijpende reorganisatie wordt uitgevoerd, zowel bouwkundig als bedrijfsmatig.  Het assortiment wordt grotendeels gesanneerd zodat meer focus kan worden gelegd op kwaliteit en efficiente bedrijfsvoering. Kortom: Sint Servattumus 2.0

2019: Opnieuw een zware slag voor Sint Servattumus. Henk van den Ekart komt te overlijden. Broer Carli is genoodzaakt de brouwactiviteiten alleen voort te zetten. Carli gaat op zoek naar een nieuwe compagnon en vindt deze in de persoon van Paul Mettler, een enthousiaste bierliefhebber en ondernemer. Riet van den Ekart (weduwe van Henk) wordt meer betrokken bij Sint Servattumus.

2020: Er wordt voortvarend doorgebouwd aan Sint Servattumus 2.0. Zowel de brouwerij, het proeflokaal als de opslagruimten en kantoren worden volledig gerenoveerd en opnieuw ingericht. Alles met het oog op kwaliteit en efficiënte bedrijfsvoering. Het logo en de huisstijl van de brouwerij krijgen een opfrisbeurt. (https://www.sintservattumus.nl/geschiedenis/)

Hop is een onlosmakelijk ingrediënt van bier. Al in 1400 telde Schijndel hopvelden en vanuit de eerste geschreven bronnen weten we dat er al in de Middeleeuwen diverse brouwerijen waren. Anno 2012 is bierbrouwerij Sint Servattumus (schutspatroon van het dorp) de enige  ambachtelijke brouwerij van de streek, gespecialiseerd in het brouwen van speciale streekbieren. Als je vervoer naar huis hebt, probeer de dorstlessende Skendelse Bok, een zoet (7% alcohol) bockbiertje. (https://www.inyourpocket.com/s-hertogenbosch-nederlands/Bierbrouwerij-Sint-Servattumus_96122v)

Sint Servattumus Speltbier Honing (8,5%) Sint Servattumus Speltbier Honing is een bier met een alcoholpercentage van 8,5%. Het bier heeft een fris, zoetige honingsmaak en geur.  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus) Het honingbier is een wat donkerder bier van 8,5% en is meer een winterbier. De honing haal ik bij een plaatselijke imker hier in Schijndel! Het is geen bier dat je even op een terrasje in het zonnetje drinkt, maar echt een bier waar je de tijd voor moet nemen. (https://www.flesvandeweek.nl/sint-servattumus/)

Aspergebier Triple A (8%) Aspergebier Triple A is een Belgian Tripel. Een droge Tripel met een vleugje koriander. Gebrouwen met gerste- en speltmout.  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Sint Servattumus Witgoud Aspergebier (5,6%) Sint Servattumus Witgoud Aspergebier is een Witbier. Een fris bier met aroma's als koriander en sinaasappelschillen.  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Sint Servattumus Speltbier Tripel (8%) Sint Servattumus Speltbier Tripel is een met spelt gebrouwen Tripel. Krachtig en vol en met een zoete nasmaak.  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Sint Servattumus Speltbier Weizen (7%) Speltbier Weizen van bierbrouwerij Sint Servattumus is een Weizen gebrouwen met speltgraan. Fris en fruitig in neus en mond!  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Sint Servattumus Vattumus Pils (5%) Vattumus Pils van Brouwerij Sint Servattumus is een Soepel & Subtiel bier. Herkenbare smaken van Pilsener en een fijne schuimkraag.  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Sint Servattumus Speltbier Stout (6%) Speltbier Stout van bierbrouwerij Sint Servattumus is een Stout van 6% gebrouwen van speltgraan. Deze Stout is donker van kleur en rijk van smaak!  (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Sint Servattumus Frambozenbier (6%) Frambozenbier van bierbrouwerij Sint Servattumus is een smaakvol fruitbier gebrouwen met frambozen. Een mooi voorbeeld van een uitgesproken bier in de categorie Fris & Fruitig. (https://www.bierista.nl/brouwerij/bierbrouwerij-sint-servattumus)

Vertel eens over de Spelt Enkel. Dat is ons meest op pils lijkende biertje, de doordrinker van het stel. Een alcoholpercentage van 5,6% met een vleugje spelt dat kan zorgen voor een zuurtje. Er zitten meer eiwitten in spelt en meer eiwitten geven ook een lichte waas aan het bier. De adviestemperatuur is 8 tot 12 graden. De ingrediënten zijn eigenlijk gewoon gerstemout, spelt mout, hop, gist en water. Hier in Schijndel hebben we gelukkig goed kraanwater.  Het laatste in de fles is gist en dat maakt het bier wat bitterder. Als je ‘m volledig uitschenkt zit dat er in. Dus je kunt kiezen wat je er mee doet. In België bijvoorbeeld serveren ze het gist ernaast in een borrelglas. Wanneer drink je dit bier? Als je dorst hebt, deze kun je zowel in de zomer als winter drinken. We hebben ook etiketbier en tijdens Oud en Nieuw heb ik bijvoorbeeld deze Enkel verkocht als  ‘Knalbier’. Etiketbier hebben we al sinds het begin en dat houdt in dat we voor anderen een etiket maken, bijvoorbeeld voor een bruiloft of feestje. Ons Kerstbier is de rest van het jaar Vriendenbier bijvoorbeeld. (https://www.flesvandeweek.nl/sintservattumus/ week 17)

Je noemde al even dat jullie brouwen voor anderen, kun je daar meer over vertellen? Zoals wij begonnen zijn met onze bieren brouwen in Kaatsheuvel, zo kunnen anderen nu hun bieren laten brouwen in onze brouwerij. De hoeveelheden die wij brouwen zijn natuurlijk ook wel belangrijk om te weten. We hebben twee installaties: de oude ketel van vroeger uit het schuurtje en een andere ketel waarmee we ongeveer 650 liter kunnen brouwen. Met onze oude ketel kunnen we 100 tot 130 liter brouwen, wat dus vooral interessant is voor proefbrouwsels. Dat is dan ook erg gewild onder de huurbrouwers die ons inschakelen om bij ons te brouwen. (https://www.flesvandeweek.nl/sintservattumus/ week 17)

Willen jullie nog uitbreiden? Met deze huurbrouwers zitten we ramvol en we willen ook de focus houden op onze eigen bieren. Sinds december zijn we bezig om onze stichting om te zetten in een B.V. en we vinden het vooral belangrijk om plezier te hebben in het brouwen, rondleiding te geven en lekker bier te maken. (https://www.flesvandeweek.nl/sintservattumus/ week17)

Hoe worden de recepten bedacht? Voor onze allereerste, de Vattamus, hebben we gewoon een boekje gepakt en zijn we aan de hand van dat boekje gaan brouwen. Het eerste bier was veel te bitter en dat ga je aanpassen. Op den duur ontwikkeld een recept zich, maar het blijft altijd in ontwikkeling. Als ik een recept van 1997 pakt en pak precies dezelfde hoeveelheden als toen van de grondstoffen, zal daar niet dezelfde smaak uit komen.  (https://www.flesvandeweek.nl/sintservattumus/ week 17)

Is een recept ook wel eens af? Nee, een bier is eigenlijk nooit af. Er valt altijd wat te verbeteren en je hebt elke keer te maken met andere grondstoffen. Ieder jaar heb je andere grondstoffen en de mouten en hop zijn altijd anders. Je moet altijd blijven proberen en aanpassen en het bier optimaal zien te houden. (https://www.flesvandeweek.nl/sintservattumus/ week 17)

Wat is het lekkerste bier? Dat is heel makkelijk: het hangt van het moment af. Bier is net als muziek. (https://www.flesvandeweek.nl/sintservattumus/ week 17)

Duckduckgo vindt geen youtubefilmpjes, maar via Google komt een hele lijst tevoorschijn: 

Kijkje in keuken Held van de Smaak 5.243 weergaven•7 jul. 2009 SCHIJNDEL - De Brabantse Held van de smaak geeft zijn geheimen prijs. Streekproducten zijn het motto voor brouwer Sint Servattummus. Een kijkje in de brouwerij..  https://www.youtube.com/watch?v=NR4BlBcZvUg&t=1s

20170803 Open Dag Bierbrouwerij Sint Servattumus 100 weergaven•14 sep. 2017 Op zondag 3 september was er weer de jaarlijkse open dag van bierbrouwerij Sint Servattumus.  Er werden verschillende rondleidingen gegeven door de brouwerij.  Uiteraard kon men genieten van diverse bieren van de fles en op de tap.  Screaming Billy speelde er live-muziek en ook de  Amateur-brouwersvereniging was aanwezig. https://www.youtube.com/watch?v=3-j8Keh0DRw  

Duurzaam bier brouwen bij Bierbrouwerij Sint Servattumus ☀️. Deze ambachtelijke brouwerij is gespecialiseerd in het brouwen van speciale streekbieren , ambachtelijke 'etiketbieren' en speltbier. Er wordt gebrouwen met zonne-energie in Schijndel! https://www.facebook.com/143327869149730/videos/678196742329504

Brouwerij Bourgogne Kruis

Brouwerij Bourgogne Kruis is een Nederlandse onafhankelijke bierbrouwerij in Oosterhout in de provincie Noord-Brabant. De brouwerij werd in 2009 opgericht door Willem en Paul Thuring samen met brouwmeester Jan van den Bemd, in een bedrijfspand uit de jaren 1960, in samenwerking met Brouwtechniek Nederland. De brouwinstallatie heeft een brouwcapaciteit van 1000 liter en het eerste bier werd in 2012 op de markt gebracht. De brouwerij is de opvolger van de oude gelijknamige familiebrouwerij die in 1920 opgericht werd door de grootvader van Jan van den Bemd, Antonius van den Bemd in Oudenbosch. Begin jaren 1950 kwam er echter een einde aan de brouwactiviteiten. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Brouwerij_Bourgogne_Kruis)

Ik heb de brouwerij eens bezocht zo'n 10 jaar geleden. Een bezoek zit er vooralsnog niet in... Dus wat kan ik vinden op internet? 

De brouwerij is te zien op Youtube: https://www.youtube.com/watch?v=TQUeGLS5Sqs en hier is een verhaal en een  plaatje van bierhistorie te vinden op respectievelijk https://bourgognekruis.com/wp-content/uploads/2017/12/bk_HISTORIE.pdf en https://media.insiders.nl/vib/files/other/8f2babb2d758a50aa9e0e384116e288d2fa4d55f.pdf

Brouwerij Bourgogne Kruis is een familiebedrijf met een lange geschiedenis die begint in de 18e eeuw in Oud Gastel en Oudenbosch. De brouwerij werd in 1956 verkocht. Paul en Willem Thuring, nazaten van diezelfde familie uit Oudenbosch zijn in 2012 opnieuw begonnen, maar nu in hun bakermat Oosterhout. De brouwerij staat heden ten dage bekend om zijn verschillende tarwebieren, het signatuur van de brouwers. In de ambachtelijke brouwerij gebeurt nog alles met de hand. Geen computer en automatisering, maar echt handwerk en denkwerk. “Niet praten maar doen” is de leidraad. De gebroeders Thuring hebben een concept ontwikkeld waarin de eenvoud en frisheid van bier centraal staat”. “Herkenbaar, recht door zee, zuiver en natuurlijk, met de frisheid van een lenteochtend”, omschrijft De Brouwerij haar Tarwe Bieren. (https://hollandcraftbeer.nl/brouwerijen/brouwerij-bourgogne-kruis)

Brouwerij Bourgogne Kruis is een bierbrouwerij uit Oosterhout (Nederland) die is opgericht in 2010.... Achtergrond informatie Wederom wordt samen met Brouwtechniek Nederland hard gewerkt aan de realisatie van een nieuwe bierbrouwerij in de gemeente Oosterhout. De bierbrouwerij komt in een nostalgisch bedrijfspand uit de jaren 60 dus zeer geschikt voor een ambachtelijke bierbrouwerij. De bierbrouwerij zal dezelfde naam als de oude bierbrouwerij krijgen Bourgogne Kruis. Wederom een nieuwe start van een oude traditie. De installatie wordt speciaal hiervoor gebouwd en zal een inhoud van 1000 liter per keer kunnen verwerken. Er zullen 2 vergistings tanks komen en 4 a 6 lagertanks. Momenteel worden er al proefbrouwsels gemaakt binnen een andere kleinschalige bierbrouwerij. Over de verschillende bieren is nu nog weinig te zeggen maar een witbier zal er olgens de initiatiefnemers zeker komen. (https://www.biernet.nl/bier/brouwerijen/nederland/noord-brabant/oosterhout/bourgogne-kruis)

Brouwerij Bourgogne Kruis is een onafhankelijke bierbrouwerij uit Oosterhout. De brouwerij werd in 2009 opgericht en is de opvolger van de gelijknamige familiebrouwer die in 1920 werd opgericht in Oudenbosch. Brouwerij Bourgogne Kruis is gevestigd in een prachtig oud-industrieel gebouw dat ook op afspraak te bezoeken is om hier hun “Goud van Tarwe” te laten beleven.

Wilhelminakanaal-Zuid 104 Oosterhout Bourgognekruis.com (http://bierenbrabant.nl/brouwerijen/bourgogne-kruis/)

Brouwerij Bourgogne KruisTarwebier en andere speciaal bieren uit Oosterhout Familiebrouwerij Bourgogne Kruis maakt een herstart in Oosterhout na ruim 50 jaar ... Brouwerij Bourgogne Kruis is een familiebedrijf met een geschiedenis die begint in de 18e eeuw in Oud Gastel en Oudenbosch. De brouwerij werd in 1956 verkocht. Paul en Willem Thuring, nazaten van diezelfde familie uit Oudenbosch zijn in 2012 opnieuw begonnen, maar nu in hun bakermat Oosterhout. De brouwerij staat heden ten dage bekend om zijn verschillende tarwebieren, het signatuur van de brouwers. In de ambachtelijke brouwerij gebeurt nog alles met de hand. Geen enkele stap in het proces is geautomatiseerd. “Niet praten maar doen” is de leidraad. (https://www.foodbevg.com/NL/Oosterhout/201833436605104/Brouwerij-Bourgogne-Kruis)

Bourgogne Kruis is een oude naam in West Brabant, al sinds 1774, en oorspronkelijk uit Oud Gastel. Mijn familie nam de brouwerij over in 1922 en begon in Oudenbosch verscheidene bieren te ontwikkelen waaronder oud bruin en een sterk bier genaamd knock-out bier. In de jaren ‘50 is de brouwerij verkocht en gesloten. Na ruim 50 jaar heb ik samen met mijn vrouw Monique en mijn broer Paul Brouwerij Bourgogne Kruis herstart en is de familietraditie weer opgepakt. Samen werken wij met overgave om Bourgogne Kruis weer op de kaart te zetten, nu op locatie in Oosterhout (NB). Onze specialiteit is tarwebier, waarvan wij er nu 3 soorten hebben. (https://www.visitbrabant.com/nl/locaties/3128959193/brouwerij-bourgogne-kruis)

BROUWERIJ BOURGOGNE KRUIS Wilhelminakanaal-Zuid 104, Oosterhout

Je kunt de ambachtelijke bieren bestellen via de website. Bezoek een ambachtelijke bierbrouwerij gelegen op De Galvanitasfabriek locatie, aan het prachtige Wilhelminakanaal-Zuid 104 in Oosterhout. Geniet van de oud-industriële uitstraling van het gebouw in combinatie met de frisse en overzichtelijke ruimte gecreëerd door de broers Willem en Paul Thuring. (https://www.stappen-shoppen.nl/locaties/brouwerij-bourgogne-kruis-5c546f9f2a5ab09efe7ab623, https://www.proefoosterhout.nl/locaties/brouwerij-bourgogne-kruis-5c546f9f2a5ab09efe7ab623)

Proef handgebrouwen bier Voor wie niet de aandacht zoekt, maar de aandacht heeft, voor wie begrijpt dat spreken zilver is en zwijgen goud, is er Bourgogne Kruis tarwebier. Tarwebier uit het Brabantse Oosterhout dat nog volledig met de hand gebrouwen wordt. Broers die brouwen Aan het Wilhelminakanaal-Zuid in Oosterhout staat brouwerij Bourgogne Kruis, een echt familiebedrijf met een rijke geschiedenis. Die geschiedenis begint met een brouwerij in de 18e eeuw in Oud Gastel en Oudenbosch. Paul en Willem Thuring, broers van diezelfde familie, zijn in 2012 opnieuw begonnen, maar nu in hun bakermat Oosterhout. Handwerk Bourgogne Kruis staat bekend om haar verschillende tarwebieren, het signatuur van de brouwers. In de brouwerij gebeurt nog alles met de hand. Geen computers en automatisering, maar écht handwerk. “Herkenbaar, recht door zee, zuiver en natuurlijk, met de frisheid van een lenteochtend”, zo omschrijven Paul en Willem hun tarwebier. Proeven? De brouwerij bezoeken en de bieren proeven? Dat kan! Tijdens een rondleiding vertellen de broers je alles over hun brouwerij, het brouwproces en de bieren: vanaf het moment dat de mout van de mouterij gekocht wordt tot aan het moment dat de bier in de fles gaat. Brouwen van A tot Z! TIP! Kom op de fiets en rijd langs het Wilhelminakanaal: al een eeuw lang de Oosterhoutse waterweg. Bezoek de brouwerij! De brouwerij is altijd open voor rondleidingen en iedereen is welkom om de verschillende bieren te proberen. Wel even reserveren. Wilhelminakanaal-Zuid 104, Oosterhout   www.bourgognekruis.com (https://www.welkominbreda.nl/ontdekken/regio/brouwerij-bourgogne-kruis-oosterhout)

Aan het Wilhelminakanaal Zuid in Oosterhout bevindt zich brouwerij Bourgogne Kruis, een echt familiebedrijf met een rijke geschiedenis. Zoals door hen verteld: “Voor wie niet de aandacht zoekt maar de aandacht heeft, voor wie begrijpt dat spreken zilver is en zwijgen goud, is er Bourgogne kruis tarwebier”. De lange geschiedenis begint in de 18e eeuw in Oud Gastel en Oudenbosch, waarna de brouwerij in 1956 werd verkocht en de broers Willem en Paul Thuring in 2012 opnieuw zijn begonnen in Oosterhout. Wij werden uitgenodigd voor een brouwerijtour in deze ambachtelijke brouwerij om het signatuur, de verschillende tarwebieren, te proeven en uitleg te krijgen over het bedrijf en hun brouwconcept. Super leuk! Bij aankomst worden wij vriendelijk ontvangen door Willem, een van de twee broers Thuring. De brouwerij heeft een oud-industriële uitstraling, maar is overzichtelijk en ruim ingericht. Wij mogen gelijk een biertje uitkiezen om te proberen en nemen vervolgens plaats aan een van de lange tafels in de brouwerij. Omdat alles zich in 1 ruimte bevindt, zijn de rondleidingen persoonlijk, wat erg bijzonder is. Deze moeten ook vooraf gereserveerd worden, zodat er genoeg aandacht aan de gasten besteed kan worden. We zitten aan een lange tafel waar alle biertjes uitgestald staan en terwijl voor ons een lekker biertje wordt ingeschonken vertelt Willem over het ontstaan van de brouwerij. Het is erg interessant en mooi om te horen wat voor hart voor het bedrijf en voor bier er binnen deze familie bestaat.  Ondertussen nemen wij een slok van ons biertje genaamd de aviator, een heerlijk fris champagne bier. Willem vertelt ons hoe elk bier aan zijn speciale naam is gekomen en waarom de specifieke smaak per bier is gekozen. Er zit een hele leuke gedachtegang achter, maar dat is leuker om zelf bij de brouwerij te ontdekken! Nadat wij naar alle verhalen over de brouwerij en het bier hebben geluisterd, wordt het brouwproces aan ons uitgelegd en laten zien. Het is erg leuk en speciaal dat nog bijna alles met de hand wordt gedaan en er nog weinig tot niets geautomatiseerd is. We krijgen een uitleg vanaf het moment dat de mout van de mouterij wordt gekocht tot het moment dat het bier in de fles zit met het etiket erom. Willem kan vol passie en enthousiasme over dit proces vertellen, waardoor we aandachtig blijven luisteren. Na deze uitleg mogen we nog een ander biertje naar keuze proeven. Dit keer kiezen we voor een donkerder biertje en deze smaakt ook weer heerlijk! (https://www.proefoosterhout.nl/nieuws/experienceblog-brouwerij-tour-bij-bourgogne-kruis-in-oosterhout-5e00d12dfea0850a410fbb52)

Vanaf 2012 ben ik verantwoordelijk voor de vormgeving van Brouwerij Bourgogne Kruis. De kleine ambachtelijke Brouwerij is gevestigd in een van de Galvanitas loodsen in Oosterhout (NB). Er was al sprake van een Brouwerij onder de naam Bourgogne Kruis in 1774. Vanaf 1922 werd er gebrouwen vanuit Oudenbosch door de gebroeders van den Bemd. In 2012 namen de gebroeders Thuring uit Oosterhout het stokje over. (https://francoisveraart.nl/bourgognekruis)

BOURGOGNE KRUIS SHERPA PORTER

€2,90

Sherpa Porter van Brouwerij Bourgogne Kruis

Alcoholpercentage 6%. Porter

Het is een 100% gerstebier, familie van de Stout en is zeer donker van kleur. De Ierse porters en de Nepalese Sherpa’s zijn de inspiratiebron geweest voor de brouwer. Het resultaat is een mooie balans tussen zoet en bitter met chocolade en koffie tonen. (https://brabantsebieren.nl/speciaalbier/bourgogne-kruis-sherpa-porter/)

 Destijds dronk ik een tarwebier en volgens mij was er toen nog geen etiket of zoiets in ieder geval... 

Budels

BUDELS BIOLOGISCHE BIEREN - budels-definitief

Zoek op domein budels.nlhttps://www.budels.nl/biologische-bieren

Budels Hopped 0.0% is een biologisch alcoholvrij bier. Droog gehopt met Amerikaanse Amarillo hop. een fris citrus accent. Dit biologische tarwebier is, dankzij haar speciale vergisting, licht zuur van smaak en heeft accenten van citrus en koriander. Een heerlijk verfrissend bier, mooi licht van kleur met een alcoholpercentage van 4,5%. (https://duckduckgo.com/?q=budels+malt+hop&atb=v258-1&ia=places)

Budels 0.0% malt 

Door onze speciale vergistingsmethode ontstaat dit verfrissende 0.0% bier. Het zachte brouwwater en de milde hopgave zorgen voor een unieke en dorstlessende smaak. BIOLOGISCH | MILD & ZACHT  ALC. 0,0% VOL. | BIER CAT. III (https://www.budels.nl/biologische-bieren)

Budels 0.0% malty dark 

Gebrouwen uit een melange van biologische gerstemouten. Mild bitter gehopt en donker van kleur. Heerlijk alcoholvrij speciaalbier met een echt bierkarakter. BIOLOGISCH | MILD BITTER ALC. 0,0% VOL. | BIER CAT. III (https://www.budels.nl/biologische-bieren)

Budels hopped 0.0%

Budels Hopped 0.0% is een biologisch alcoholvrij bier. Droog gehopt met Amerikaanse Amarillo hop. Het resultaat is een Pale Ale met een subtiel hoppig karakter en een fris citrus accent.  0.0% PALE ALE | BIOLOGISCH ALC. 0,0% VOL. | BIER CAT. ||| (https://www.budels.nl/biologische-bieren)

Nou zijn ze bij Budels echt aan het uitpakken met White Gose (4,5%), IPA (7%), Golden Ale (6%), Weizen (5%), Witte Parel (5%), Honing (4,5%), 0,0% Radler (0,0%), Radler (2,2%), Oud Bruin (3,5%), Batavier (6,5%), Kolos (7,5%), Zware dobber (8,5%), Ongefilterd (5%)... Ze hebben een heel smaakpallet van sprankelend, 0.0%, fris, zuur, zoet, krachtig kruidig, en hoppig in een bierwijzer aangegeven op https://www.budels.nl/budelsbier. Ze hebben 2 radlers, 2 seizoensbieren (lentebock en herftsbock), 3 pilseners, 4 alcoholvrije bieren, 12 biologische bieren (waaronder ook pilseners en maltbier), en 12 speciaalbieren. Datis me een gamma.    

Wat me wel opvalt is dat de alcoholvrij radler de ene keer als 0,0% wordt geschreven en de andere keer als 0.0%. Het is ook deels Engels en deels Nederlands? De alcoholvrije bieren worden gepromoot met de slogan: zero alcohol maximum taste. Zou het marketingbureau van Pepsi er achterzitten?

"De Budelse Brouwerij is een familiebrouwerij met een eeuwenoude traditie. Sinds 1870 verankerd in het hart van het Brabantse Budel. Opgericht door Gerardus Arts onder de naam ‘De Hoop’. Inmiddels leiden wij, de vierde generatie van de familie Arts, met veel liefde voor het brouwersvak, de brouwerij." (https://www.budels.nl/budelsebrouwerij) 

De brouwerij is te bezoeken voor excursies, maar voor wie niet kan wachten staat er ook het een en ander op Youtube: https://youtu.be/rcxYURBozLk en https://www.youtube.com/watch?v=juyxv96elWA . Zo zag het er vroeger uit: https://www.youtube.com/watch?v=Sv7ndSvYrlk  Ook is er aandacht voor de brouwerij op https://www.youtube.com/watch?v=xf54fFMdQiE en er zijn ook deleted scenes te vinden op: https://www.youtube.com/watch?v=8rOZYuovTMo

Het is ook een Brabants bedrijf: https://www.youtube.com/watch?v=rpvQOo7veFc 

"Vanaf 9 november 2020 mag de Budelse Brouwerij het koninklijke wapen met de toevoeging „Bij Koninklijke Beschikking Hofleverancier”, voeren. De toekenning van het predicaat Hofleverancier is een mijlpaal in het 150-jarige bestaan van de brouwerij en beschouwen wij als een hommage aan de drie generaties Arts die ons zijn voorgegaan." (https://www.budels.nl/budelsebrouwerij)

Zie de uitreiking hier: https://www.youtube.com/watch?v=ZYWmgoURDK0

De Budelse Brouwerij is een Nederlandse brouwerij in Budel in de Noord-Brabantse gemeente Cranendonck en is een onafhankelijke en zelfstandige familiebrouwerij van de familie Arts. Ze werd opgericht in 1870 onder de naam "De Hoop". (https://nl.wikipedia.org/wiki/Budelse_Brouwerij)

"HET SYMBOOL VAN "DE HOOP" Het symbool van ‘De Hoop’, het anker, siert het logo van de brouwerij en is voor ons van grote waarde. Het staat voor ‘hoop’, maar ook voor een ontdekkingstocht: proeven van het leven en genieten van de mooie momenten. Een heerlijk gevoel dat we graag met iedereen willen delen. Ontdek de wereld van Budels en geniet van onze smaakvolle en karakteristieke bieren!" (https://www.budels.nl/budelsebrouwerij)

Inderdaad heeft Budels een wereld aan bier gecreëerd. Het verbaasd me dat ze geen kölsch, alt, schwarzbier, (imperial) stout of porter hebben.  Zo besteedt ook Mitra aandacht aan de Batavier: https://www.youtube.com/watch?v=prsTkmgz0JM en Capucijner: https://www.youtube.com/watch?v=JiWHTBKh7Yk en Goudblond: https://www.youtube.com/watch?v=L1sPcY-xBR8 en Zwaredobber: https://www.youtube.com/watch?v=WhOYUilYRws 

Een hele lijst is te vinden op https://nl.wikipedia.org/wiki/Budelse_Brouwerij

https://nl.wikipedia.org/wiki/Budelse_Brouwerij:

Zoals overal, was het brouwen van bier een huisnijverheid die in ieder dorp op meerdere plaatsen beoefend werd. Registraties uit de eerste helft van de negentiende eeuw maakten melding van enkele bedrijven die iets groter waren. Met name de brouwer Johannes Alexander Rutten was een voorname Budelse ingezetene die zelfs van 1853 tot zijn dood in 1899 burgemeester van Budel is geweest. Ook andere leden van deze familie hadden bestuurlijke functies, zoals die van gemeentesecretaris. Johannes' zoon Godefridus nam in 1899 de brouwerij en het burgemeestersambt over, dat hij bekleedde tot zijn dood in 1910. In 1917 werden de activiteiten van deze brouwerij gestaakt.

Andere voorname families wilden deze machtsconcentratie breken. In 1870 werd te Budel een concurrerende brouwerij opgericht door Gerardus Arts. Dit was Brouwerij 'De Hoop', verbonden met de invloedrijke familie Maas, omdat Gerardus in 1870 met Anna Maria Maas was gehuwd. Gerardus Arts kwam uit Oss en is onder meer in de leer geweest bij Brouwerij De Kroon te Oirschot.

In 1879 kwam de IJzeren Rijn gereed en werd te Budel-Schoot een spoorwegstation geopend. Gerard Arts begon een hotel-café-restaurant te exploiteren, het Brouwershuis genaamd. Terwijl, mede door de oprichting van de Budelse zinkfabriek, het inwonersaantal ging stijgen, werd in 1899 een derde brouwerij opgericht, die van A.J. de Winkel, later geleid door Nelissen. Alle drie de brouwerijen waren eenvoudige bedrijfjes met minder dan tien medewerkers.

De mechanisering en de overgang op laag-gistend pilsener deed ondertussen vele brouwerijen verdwijnen, en andere werden gedwongen tot investeren. De gevolgen van de Eerste Wereldoorlog deden ze dan alsnog de das om. Zo verdwenen de concurrenten Rutten en Nelissen beide in het jaar 1917.

Brouwerij De Hoop begon pas in 1921 met mechanisatie door de aanschaf van een benzinemotor en in 1926, toen de elektriciteitsvoorziening met krachtstroom op gang kwam, een elektromotor. Veel grotere investeringen vonden plaats na 1930, nadat nog vele andere Brabantse concurrenten uitgeschakeld waren. Nog steeds was De Hoop een klein bedrijf. Sedert 1922 werd ook limonade en frisdrank geproduceerd.

De Budelse brouwerij is, ondanks de schaalvergroting in de brouwerswereld, altijd klein gebleven. Hoewel ze in 1964 in een naamloze vennootschap en in 1972 in een besloten vennootschap werd omgezet, is het nog altijd een zelfstandig familiebedrijf, dat slechts een tiental medewerkers heeft.

De producten worden verkocht onder de merknaam 'Budels'. Het anker in het beeldmerk refereert aan de oorspronkelijke naam 'De Hoop'. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Budelse_Brouwerij)

Ook het lezen waard: Ton Thelen en Giel van Hooff, 1996, 'De Hoop niet vervlogen: De Budelse bierbrouwerij 1870-1995'. gedenkuitgave ter gelegenheid van het 125-jarig jubileum.

'DUURZAAM VAN BINNENUIT Maatschappelijk verantwoord ondernemen is onlosmakelijk verbonden met de Budelse Brouwerij. Alle Budelse Bieren worden klimaatneutraal gebrouwen uit natuurzuivere grondstoffen en zacht brouwwater uit eigen bron. De twaalf Biologische Bieren van Budels dragen het EKO keurmerk en zijn Skal gecertificeerd. ....Klimaatneutraal gebrouwen, Natuurzuivere grondstoffen, Zacht brouwwater uit eigen bron, Twaalf biologische bieren:, EKO keurmerk en Skal gecertificeerd, Duurzame energie' (https://www.budels.nl/budelsebrouwerij) 

Ook dat geeft eigenlijk wel een goed gevoel, bier van Budels schaadt de aarde niet. alhoewel? Hoeveel water zou er verbruikt worden? Ach, water smaakt pas goed als het door de brouwerij is geweest!

Batavier

Kleur: er torent een mooie crème schuimkraag boven dit amberkleurig bier. 

Geur: in de geur herkennen we wat fruitige frisheid en kruiden.

Smaak: in de zachte smaak komen mooie tonen van geroosterd brood naar voren.

https://www.youtube.com/watch?v=prsTkmgz0JM 

Capucijner

Kleur: dit bier heeft een amberkleur met een gebroken witte schuimkraag.

Geur: in de moutige geur herkennen we wat karamel en fruittonen.

Smaak: de zoetige smaak laat naast het fruit een mooi bittertje zien.

https://www.youtube.com/watch?v=JiWHTBKh7Yk

Goudblond

Smaak: licht zoet met een bittertje en een fijn aroma. De afdronk is kort maar fris.

Geur: bloemen en wat gedroogde vruchten.

Kleur: een helder goudblond bier met een mooi witte schuimkraag van fijne structuur.

https://www.youtube.com/watch?v=L1sPcY-xBR8 

Zware dobber

Kleur: de kleur is goudgeel met een mooie schuimkraag. 

Geur: de geur kenmerkt zich door aroma's van bloemen en geroosterd hout.

Smaak: in de verrassend frisse smaak komt naast een klein zoetje het bloemige weer boven.

(https://www.youtube.com/watch?v=WhOYUilYRws)

Wat wel grappig is, is dat als ik zoek op Budels hopped 0.0% er vooral filmpjes van Bavaria tevoorschijn komen. Met Duckduckgo vind ik wel wat sites:

https://www.biernet.nl/bier/merken/budels-hopped-00:

Budels Hopped 0.0%

Budels Hopped 0.0% is een Alcoholvrij, Pale Ale met 0,0% alcohol. Budels Hopped 0.0% wordt gebrouwen door Budelse Brouwerij B.V. in Budel.

Eigenschappen

Budels Hopped 0.0% is een smaakvol alcoholvrij speciaalbier, met een fris en subtiel hoppig karakter. Dit bier is 'gedryhopped' met amarillo hop wat deze pale ale een een frisse geur en citrus aroma's meegeeft. 

Brouwerij Budelse Brouwerij B.V.

Land Nederland

Gebrouwen sinds 2019

Biersoort Alcoholvrij, Pale Ale

Kenmerk Biologisch bier, Speciaalbier

Alcohol 0,0%

Gisting Bovengisting

Kleur Goudgeel

Drink temperatuur 3-5 ℃

Stamwortgehalte Onbekend

Website www.budels.nl

Valt onder Budels

... De gemiddelde prijs van Budels Hopped 0.0% is €5,27 per liter.

https://www.biernet.nl/bier/merken/budels-hopped-00

https://www.ekoplaza.nl/producten/product/hopped-0-0:

Hopped 0.0% Budels 6 st 9,49

Beschrijving

Budels Hopped 0.0% is een biologisch alcoholvrij bier. Droog gehopt met Amerikaanse Amarillo hop. Het resultaat is een Pale Ale met een subtiel hoppig karakter en een fris citrus accent.

Ingrediënten: Water, Gerstemout*, Hop, Hop*, * = Biologisch

Bestelnummer:5012194

Land van oorsprong Nederland

https://www.ekoplaza.nl/producten/product/hopped-0-0

https://www.bierista.nl/budels-hopped-00:

Budels Hopped 0.0%

Budelse Brouwerij (22)

Details

Brouwerij Budelse Brouwerij

Bierstijl Pale Ale

Alcohol 0.0%

Categorie Fris en fruitig

Kenmerken Alcoholvrij

Spijzen Salades, Kip en gevogelte, Witvis, Vleesgerechten, Jonge en romige kazen

Drinktemp. 5 °C

Volume 30 cl

Drinkmoment Terras, Barbecue, In goed gezelschap, Bij het eten

Gisting Bovengistend

Het oordeel van de Bierista's

Budels Hopped 0.0% is beoordeeld met een gemiddelde van 7,5 door onze Bierista's

Zicht Het is een goude gekleurde biertje de schuimkraag ziet er netjes uit

Neus Citrus en een bloemig geur

Smaak Lekker hoppig en een lichtige na smaakje

Spijssuggestie Salades vis en pasta

https://www.bierista.nl/budels-hopped-00

https://biermagazine.nl/biernieuws/budels-hopped-0-0-een-nieuw-alcoholvrij-bier-van-budels/:

Budels Hopped 0.0%, een nieuw Alcoholvrij bier van Budels

Geplaatst op donderdag 16 mei 2019

De Budelse Brouwerij breidt haar Budels assortiment van alcoholvrije bieren opnieuw uit. Met Budels Hopped 0,0% presenteert de Budelse bierbrouwer een smaakvol 0,0% bier, met een fris en subtiel hoppig karakter. Dankzij de toevoeging van dry hopped Amarillo heeft dit biologische bier een frisse geur en de kenmerkende aroma’s van citrus.

“Alcoholvrij bier is een biersegment dat sterk groeiend is. Met de introductie van Budels Hopped 0,0% haken wij in op deze trend. Wij hebben al decennia lang ervaring met het brouwen van alcoholvrije bieren. Met ons creatieve en innovatieve assortiment van alcoholvrije bieren bieden wij de consument een mooie keuze”, aldus Gerard Arts, bierbrouwer te Budel. Alle Budelse bieren worden klimaatneutraal gebrouwen uit natuurzuivere grondstoffen en zacht brouwwater. De twaalf biologische bieren van Budels zijn Skal-gecertificeerd. Budels Malt 0.0% Bio is meerdere jaren bij de smaaktest van de Consumentenbond verkozen tot het meest smaakvolle alcoholvrije bier.

https://biermagazine.nl/biernieuws/budels-hopped-0-0-een-nieuw-alcoholvrij-bier-van-budels/

Okee, ik ben in 2020 natuurlijk niet veel weg geweest. Ook dit jaar heeft het eerste deel van het jaar vooral thuis afgespeeld. Maar nu de lockdown de terassen weer heeft geopend bestelde ik een Budels Hopped 0.0%. Het bier beviel me goed. Ik kan er niet veel aan toevoegen. Het was een lekker doordrinkbaar bier. Helder geel met een mooie witte kraag. Een heerlijke geur die me deed denken aan de brouwerij. de smaak was lekker fruitig bitter, niet te scherp of harsachtig. Kortom: een aanrader!

Kerstsnol

(https://www.taalvoutjes.nl/taalvoutje/kerstsnol)

Nee, dit is geen blog over taalfoutjes (zoals https://www.taalvoutjes.nl/taalvoutje/kerstsnol en https://taalentjes.wordpress.com/2014/12/24/kerstsnol-bij-het-kerstontbijt/), maar over bier. En zoals een windje met kerst een kerstwindje is (luister maar naar Bert en Ernie: https://www.youtube.com/watch?v=-8Gh_aNRh0g), is bier met kerst een Kerstbier, en een snol een kerstsnol:

Pimpelmeesch ~ KerstSnol
Brouwerij: Pimpelmeesch
Type: Belgian strong ale
Aroma en smaak: Caramel, kruidig. Zacht en mild.
Kleur: robijnrood
Alcoholpercentage: 8.5%
Drinktemperatuur: 12ºC
Foodpairing: Wildgebraad, romige kaassoorten zoals Chevre.
Beschrijving: Verwarm jezelf met dit diepdonker robijnrood bier van hoge gisting. Het bier is gebrouwen met diverse soorten cara-mouten. Dit bier geurt en smaakt naar karamel met een toets van honing. De toevoeging van honing van de bijenboerderij uit Strijbeek zorgt voor een zachte, milde afdronk. (https://www.hetbiermoment.nl/a-50637065/pimpelmeesch/pimpelmeesch-kerstsnol-33cl/)

Kerst Snol is een donker Belgisch kerstbier. Dit heerlijke bier heeft een kruidig aroma van karamel en een hint van honing. Door de hint van honing heeft het bier een zachte en milde smaak met een lekkere zoete afdronk. Dit bier is behalve een lekker biertje een geweldig biertje om te drinken onder goed gezelschap of onder de kerstboom. Het bier heeft een alcoholpercentage van 8.5% en is lekker bij gerookte ham, droge worst of een kaasplankje met harde kazen. (https://www.drankgigant.nl/kerst-snol.html)

Pimpelmeesch Kerstsnol
Dorpsbrouwerij de Pimpelmeesch (19)
Kerstsnol is een ontdeugende uitvoering van het Chaams Winterbier van Brouwerij de Pimpelmeesch. Dit is een Belgische stijl Strong Ale. Het bier past perfect bij de winterse dagen door het verwarmende gevoel en rijke smaken. Aroma's van zoete mouten, karamel, bruine suiker en rozijntjes. In de smaak vooral zoet, plakkerig en verwarmend. (https://www.bierista.nl/pimpelmeesch-kerstsnol)

Details
Brouwerij Dorpsbrouwerij de Pimpelmeesch
Bierstijl Strong Ale
Alcohol 8.5%
Categorie Donker en Rijk
Spijzen Gekruide gerechten, Vleesgerechten, Pittige en belegen kazen, Zoete desserts
Drinktemp. 8 °C
Volume 33 cl
Drinkmoment Haardvuur, Barbecue, In goed gezelschap, Bij het eten
Gisting Bovengistend
 Zabhu7w6sryg5wnintkb

(https://www.bierista.nl/pimpelmeesch-kerstsnol)

MEER INFORMATIE
Locatie A8 Land Nederland
Inhoud 33 cl
Gewicht in KG 0.5850
Alcoholpercentage 8.5
Brouwerij Pimpelmees
Type bier Kerst
Gisting Bovengisting
Kleur van het bier Bruin
Aantal hop soorten 1 Hop soort
Hop Soorten Northern Brewer
Verkrijgbaarheid Seizoensproduct
Verpakking Geen
Kcal per 100ml 52
Biologisch geproduceerd Onbekend
Allergenen Gluten
Houdbaarheid na openen 1 Dag
Kleur van de drank Bruin
Materiaal fles Glas
Kleur van de fles Bruin
Fles vorm Rond
Bodem fles Licht Hol
Soort etiket Papier
Plaats etiket Rondom
Fles afsluiting Kroonkurk
EAN:8714835122821
Diameter in cm6
Hoogte in cm22.5
(https://www.drankgigant.nl/kerst-snol.html)

Pimpelmeesch Kerst Snol
Huyghe – Winterbier
6.4 / 10
Het etiketbier van het winterbier van dorpsbrouwerij de Pimpelmeesch. Een diepdonker robijnrood bier van hoge gisting met 8,5% alcohol. Het wordt gebrouwen met diverse soorten cara-mouten. Dit bier geurt en smaakt naar karamel met een toets van honing. De toevoeging van honing zorgt voor een zachte, milde afdronk. Aldus volgens Untappd. (https://www.misterhop.com/products/pimpelmeesch-kerst-snol)

Het is een etiketbier, dat betekent dat het hetzelfde bier is, maar dan met een ander etiket. In dit geval een sexy-etiket...

Ja het bier is mildbitter, mildmoutig en matig zoet, met smaken van honing en kandij. Het is volgens mij een bier dat verwarmd ook lekker zou kunnen smaken als 'gluhbier'. De geur is zoetig. Het is ook de koolzuurprikkeling die opvalt. In eerste instantie wat langs de randen fel, maar later weer mild. De afdronk geeft mooi gelaagd een smaakervaring. Jammer dat ik dat niet poëtisch kan verwoorden. De pittigheid van het bier is eigenlijk op dit etiket al weergegeven... Al met al een duidelijk Kerstig winterbier dat ferm op de maag ligt met 8,5%. De smaak is prettig en volgens mij goed te combineren met het kerstdiner. Alleen de naam staat me niet zo aan...

Gilze (dorp in de gemeente Gilze en Rijen)

Gilze, Gilze, koeien in de wei!

Gilze is een dorp in de gemeente Gilze en Rijen ten zuidwesten van Tilburg, in de provincie Noord-Brabant. Op 4 augustus 2017 had het dorp 7.880 inwoners (CBS)[2]. Gilze is een van de oudste plaatsen in het land van Breda. Ten westen, zuiden en oosten van Gilze liggen uitgestrekte landbouwgebieden, vooral aan de zuidzijde begrensd door boscomplexen; Prinsenbos, Annabos en de Ulvenhoutse Bossen. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gilze)

Toponymie
De precieze oorsprong van de naam Gilze is onzeker. Een mogelijke verklaring is de combinatie van gil (scheur; vergelijk geul) en isa (stromend water); een andere verklaring is gislo, een samentrekking van gisil (twijg) en lo (bos). (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gilze)

Gilze is ontstaan uit het domeinakkerdorp, dat ‘Villa Gillesa cum appendiciis’ werd genoemd. Hilsondis, gravin van Strijen, zou het domein in 992 aan de abdij van Thorn hebben geschonken, waarvan ze zelf de stichteres was. In de schenkingsakte duikt de naam Gilze voor het eerst op. Huidige historici beschouwen de akte echter als vals. Toch moet de schenking in ieder geval voor het begin van de 12e eeuw gedaan zijn. Daarmee is Gilze één van de oudste plaatsen in het land van Breda.
De abdis van Thorn regelde het bestuur en de rechtspraak in deze streken, nog voordat de Baronie van Breda zich had gevormd. De door haar opgerichte rechtbank ‘Den Ouden hof van Gilze’ bleef bestaan tot aan de secularisatie van de abdij in 1795. Later kwam Gilze in het bezit van de Heer of Baron van Breda. Maar de abdis behield tot aan de Franse Revolutie belangrijke rechten en bezittingen.
...
Op 23 mei 1584 vielen regeringssoldaten uit Herentals, Vilvoorde en Wouw midden in de nacht het dorp Gilze binnen. Zij roofden het vee en andere goederen en staken de kerk, de hoeven en huizen in brand. Dat wat de dorpelingen nog konden redden, werd kort daarna door ruiters uit Antwerpen en Bergen op Zoom geroofd. Ook vermoordden ze verschillende inwoners. Het dorp verkeerde in een rampzalige toestand. De verzwaarde oorlogslasten maakten de situatie nog erger. Inwoners moesten verplicht hooi en haver aan de troepen leveren en wagendiensten verlenen voor het vervoer van levensmiddelen en munitie naar het Spaanse legerkamp bij Antwerpen. Veel inwoners verlieten hun dorp. Doopboeken in Breda laten zien, dat kinderen uit Gilze in 1585 in Breda werden gedoopt. Herhaaldelijk kreeg het dorp inkwartiering van troepen. En ook dat was steeds een zware last voor de bevolking. Toen Spinola in 1624 Breda belegerde, streken soldaten neer in een kamp in Gilze. In 2000 werden er in de buurtschap Verhoven uit die periode enkele skeletten van soldaten van het Spaanse leger opgegraven.
Ook toen er een eind kwam aan de Tachtigjarige Oorlog betekende dat nog geen verlichting voor Gilze en Rijen. Plaatsen in de Generaliteitslanden kregen zware belastingen opgelegd en de oude stedelijke voorrechten bleven gehandhaafd. In 1762 trof Gilze nog een ramp. Een brandstichter stak de nieuw gebouwde schuurkerk in brand. Overslaande vlammen legden in het dorp veel huizen in de as. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gilze)

De aanleiding om in 1910 in de gemeente Gilze-Rijen een vliegveld te realiseren, was een gevolg van een evenement een jaar daarvoor. Op 27 juni 1909 vloog in Etten-Leur het eerste vliegtuig in Nederland. Door de stuwende kracht van de Hr. Heerma van Voss en veel geld, vloog de Franse graaf De Lambert met zijn Wright Koolhoven Fk.51 (Dhr. W. v.d. Hout)daar een rondje van drie minuten. De Hr. Heerma van Voss en andere zakenlieden uit Brabant richtten in 1910 de “Eerste Nederlandse Vlieg Vereniging” op. Ze kochten een stuk heidegrond tussen de dorpen Gilze en Rijen en bouwden een vliegveld met een hangaar voor reparatie. In augustus 1910 werd de eerste vliegdemonstratie gehouden op de Molenheide. In 1911 werd de Molenheide een etappe plaats van een grote Europese rondvlucht. Er waren 68 vliegtuigen aangemeld maar slechts 12 vliegtuigen kwamen op de Molenheide aan. Veel piloten haalden op de Molenheide hun brevet. Militaire vliegers van Soesterberg namen de Molenheide in gebruik als hulpvliegveld. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd de Molenheide intensief gebruikt voor grensbewaking met België. Ieder jaar werden er ook rondvluchten georganiseerd, maar verder was het rustig op de Molenheide. In de dertiger jaren werd ten oosten van de Molenheide een begin gemaakt met de aanleg van nog een vliegveld, Nerhoven. Nerhoven is als vliegveld nooit als zodanig in gebruik geweest. (https://www.gras-spotters.nl/vliegbasis-gilze-rijen/historie)

De Tweede Wereldoorlog had een grote invloed op de gemeente Gilze-Rijen, zowel letterlijk als figuurlijk. De Duitsers bouwden de Molenheide en Nerhoven uit tot één vliegveld met alles erop en eraan. Honderden hectaren grond en huizen werden gevorderd voor de bouw van “Fliegerhorst Gilze-Rijen”. Startbanen, opstelplaatsen en vele gebouwen werden uit de grond gestampt. In september 1940 stegen de eerste Duitse vliegtuigen op vanaf Gilze-Rijen met als bestemming Engeland. Dat ging zo door tot oktober 1944, ook met rustige periodes, maar altijd hebben er tientallen Duitse vliegtuigen vanaf het vliegveld gevlogen. Maar een vliegveld in oorlogstijd had ook een keerzijde. Verschillende keren werd het vliegveld door de geallieerden gebombardeerd. Vaak werd alleen het doel geraakt en werd er veel schade op het vliegveld aangericht. Maar een paar keer vielen de bommen buiten het vliegveld, met als gevolg veel schade bij de burgerbevolking en menselijk leed. Tientallen onschuldige burgers werden gewond en velen vonden de dood in dit inferno als gevolg van de bommen. Voor veel inwoners van de dorpen een reden om te vluchten naar een rustiger oord. Maar in oktober 1944 kwamen de geallieerden vanuit Alphen aan en bevrijdden de gemeente Gilze-Rijen van de Duitsers. (https://www.gras-spotters.nl/vliegbasis-gilze-rijen/historie)

(http://www.casaspider.com/live/data/pics2010/

Vliegveld_Gilze_Rijen_100_Jaar_20100331_800_01.jpg)

De gemeente kreeg het heel zwaar te verduren tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Duitsers voegden de reeds bestaande vliegvelden Molenheide en Nerhoven samen tot Fliegerhorst Gilze-Rijen, de latere Vliegbasis Gilze-Rijen. Ze breidden dit vliegveld uit tot één der grootste vliegvelden van het continent, met als gevolg heel veel beschietingen en bombardementen. Vooral Gilze en Hulten hadden vaak zwaar te lijden onder luchtaanvallen, omdat de Duitsers militaire opslagplaatsen en hangars dicht bij hun bebouwde kommen hadden neergezet.
Na Dolle Dinsdag (5 september 1944) ging de bezetter zich nog eens te buiten aan zinloze vernielingen. Ze bliezen het raadhuis, molens en de watertoren in Gilze op. Op Bevrijdingsdag volgde ook nog de kerk, kort voordat de Poolse troepen onder leiding van General Stanisław Maczek het dorp binnentrokken. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gilze)

Vliegbasis Gilze-Rijen is een militair vliegveld dat gebruikt wordt door de Koninklijke Luchtmacht. Het vliegveld is gelegen tussen de dorpen Gilze en Rijen in de gemeente Gilze en Rijen, ten noorden van de snelweg A58 tussen Breda en Tilburg. Het vliegveld is een belangrijke werkgever in de regio, er zijn circa 1500 mensen (militair en burger) werkzaam. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Vliegbasis_Gilze-Rijen)

De vliegbasis is gelegen op de voormalige Molenschotse Heide. Hier stond vanouds een standerdmolen die echter in 1888 afbrandde. Er liep een oude weg van noord naar zuid over deze heide. Het militaire gebruik ervan begon in 1831 toen Koning Willem I de heide gebruikte als verzamelplaats voor zijn troepen ter voorbereiding op de Tiendaagse Veldtocht. Van toen af aan heette het gebied: Kamp te Rijen en het werd incidenteel voor militaire oefeningen gebruikt.
Ter gelegenheid van het 40-jarig bestaan van suikerfabriek Van Breda, Dolk en Van Voss te Etten-Leur wilde de directeur ervan, Heerma van Voss, iets speciaals organiseren en wel ene vliegmachine-opstijging, in die tijd iets heel bijzonders en een primeur voor Nederland. Men liet de Fransman Graaf De Lambert overkomen met zijn Wright Flyer, om op zondag 27 juni 1909 op te stijgen van de Klappenbergse Heide, en tegen de avond lukte dat op deze winderige dag. Dit evenement inspireerde tot de oprichting der Eerste Nederlandsche Vliegvereeniging en in 1910 kon vliegveld Molenheide met de bijbehorende vliegschool beginnen.[1] Gilze-Rijen was hiermee het eerste vliegveld van Nederland. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Vliegbasis_Gilze-Rijen)

Honderd jaar is best een lange tijd, niet veel mensen worden honderd. Op 11 maart 2010 heeft vliegveld Gilze-Rijen deze gedenkwaardige leeftijd bereikt, als eerste vliegveld van heel Nederland. Gilze-Rijen is niet zomaar een gemeente, dat is nu wel duidelijk.
Hoe is het allemaal begonnen? In 1909 vloog het eerste vliegtuig in Nederland, de vlucht ging over het plaatsje Leur met een Wright Flyer. Zakenlieden uit Breda en de Langstraat namen hierna het initiatief tot oprichting van de Eerste Nederlandsche Vliegvereeniging, afgekort ENV. Op 11 maart 1910 werd de oprichting bij Koninklijk Besluit goedgekeurd en was vliegveld Molenheide een feit.
In 1914 namen militairen van de Luchtvaartafdeling, voorloper van de Koninklijke Luchtmacht, het vliegterrein over en in 1933 legt men vliegveld Nerhoven aan, iets verder naar het oosten. In de jaren '70 en '80 vliegen er voornamelijk NF5's en in de jaren '90 ook de F16.
Sinds de tweede helft van de negentiger jaren is Gilze-Rijen de hoofdzetel van het Defensie Helikopter Commando, afgekort DMC. Hier staan de Apache AH64D's, de Chinook CH47D's en de Cougar AS532U2's. Als ze staan hoor je ze nauwelijks, in de lucht is dat een ander verhaal. Er komen heel wat klachten binnen over geluidsoverlast, ik heb daar eerlijk gezegd nooit last van. (http://www.casaspider.com/live/2010/03/gilze_rijen_luchtmachtbasis_vliegveld_honderd_jaar_1910_2010_molenheide_nerhoven.html)

Het vliegveld was aanvankelijk vooral bedoeld voor civiel gebruik maar ook de militaire luchtvaart, vanaf 1913 in Nederland aanwezig, maakte er gebruik van, hoewel Vliegbasis Soesterberg het belangrijkste militaire vliegveld was. Sinds de Eerste Wereldoorlog kwam er meer militair gebruik, en de burgerluchtvaart richtte eind jaren 30 van de 20e eeuw het Vliegveld Nerhoven in, dat iets verder naar het oosten lag. Tijdens de mobilisatie in 1939 moest ook dit aan de militairen worden afgestaan, en deze maakten het onklaar om te verhinderen dat de Duitsers er zouden landen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de vliegbasis door de Duitsers omgebouwd tot een van de grootste van Europa. De regio rond de vliegbasis heeft ook veel te verduren gehad van bombardementen van de geallieerden. In de nabijheid van Gilze-Rijen zijn als gevolg hiervan begin 21e eeuw nog veel kraters zichtbaar. De plaatselijke bevolking werd gedwongen om deze kraters te dichten, wat levensgevaarlijk was gezien mogelijke blindgangers en nieuwe bombardementen.
De bezetter richtte ook nog een schijnvliegveld in, wat De Kiek heette maar wat de Duitsers met Kamerun aanduidden. Het lag tussen Alphen en Riel. Hiervan is nog een bunker aanwezig. Het terrein staat beter bekend als het Riels Hoefke, dat onder beheer staat van het Brabants Landschap.
...
Eén van de merkwaardigste overblijfselen uit de Tweede Wereldoorlog is de Flugzeug Kompass Kompensier Scheibe, een grote draaischijf die in een bassin is gelegen en waarop vliegtuigen werden geplaatst om het kompas te ijken. De kompas-compenseerschijf is door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aangewezen als beschermd monument[2]. De installatie, die in vrij slechte staat verkeert, is niet uniek in zijn soort. Ook de Vliegbasis Deelen bezit nog een intact Duits exemplaar. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Vliegbasis_Gilze-Rijen)

In 1946 werd de basis een opleidingsbasis van het toenmalige Commando Luchtvaart Opleidingen (CLO) en werden er vliegers en verkeersleiders opgeleid. In 1962 verdween de vliegopleiding en bleef de basis als reserveveld voor het Commando Tactische Luchtstrijdkrachten (CTL) in gebruik. Ook werd er een logistiek onderdeel gevestigd; het Depot Vliegtuig Materieel (DVM).
Een jaar later werden ook de Elementaire Vlieger Opleiding (EVO) en de opleiding voor lichte vliegtuigen (LVO) op de basis ondergebracht.
In 1972 verdwenen alle vliegopleidingen weer en werd een van de twee squadrons die met de Northrop NF-5 vanaf Eindhoven opereerden (316 Sqn) op Gilze Rijen geplaatst. De basis kreeg in die periode een nieuwe baan, verkeerstoren en betonnen vliegtuigshelters. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Vliegbasis_Gilze-Rijen)

In de zestiger en zeventiger jaren draait de koude oorlog nog op volle toeren en het Russische overwicht op het gebied van conventionele strijdkrachten - troepen, tanks, pantserwagens en vliegtuigen - is enorm. Dit baart de NAVO en vooral de VS ernstige zorgen en er worden dan ook plannen gemaakt om de inadequaat geachte Europese defensie ten tijde van een crisis snel te kunnen versterken. Het idee is dat eenheden van de Amerikaanse Luchtmacht snel de Atlantische Oceaan over moeten steken om binnen korte tijd vanaf vooruitgeschoven bases in West-Europa operationeel te kunnen zijn. In 1968 begon de USAF al met de Coronet oefeningen en in 1969 kwamen daar de Crested Cap deployments bij die in het kader van REFORGER (REdloyment FORces to GERmany) op USAF bases in West-Duitsland plaats vonden. Men wil dit echter sterk uit gaan breiden en daaraan zijn twee voorwaarden verbonden: Er moeten geschikte bases zijn met voldoende faciliteiten en er moet uiteraard geoefend kunnen worden. Gilze-Rijen wordt aangewezen als zo'n Collocated Operating Base (COB) en er worden, in een willekeurig patroon, 17 grote versterkte betonnen shelters gebouwd aan de zuidzijde van de hoofdbaan. In augustus 1977 is de bouw van deze onderkomens voltooid en het oefenen kan beginnen. ... Op 6 september 1977 begon het eerste USAF deployment op de vliegbasis Gilze-Rijen met de aankomst van achttien A-7D Corsairs van de Air National Guard. De toestellen waren afkomstig van 140 TFW uit Colorado en 150 TFG uit New Mexico. De commandant van de Amerikanen brigadegeneraal John L. France, in het dagelijkse leven advocaat, werd na een non-stop vlucht van bijna acht uur verwelkomd door de CoCTL generaal D. Boks en basiscommandant kolonel B. van der Spek. ... Het volgende deployment stond aanvankelijk gepland voor 1980 maar werd twee jaar uitgesteld. Wellicht waren de perikelen rondom de invoering van de F-15, in het bijzonder de "engine-stall" problematiek, hier debet aan. Op 17 mei 1982 kwamen dan toch twaalf F-15A's van de 1st Tactical Fighter Wing te Langley aan op de Brabantse basis. De eerste spotters en andere belangstellenden waren 's morgens al rond acht uur aanwezig maar het geduld werd danig op de proef gesteld want pas om half acht 's avonds kwam de eerste wave van zes binnen, na een half uurtje gevolgd door de rest. Alle toestellen waren van 27 TFS en het squadron stond onder commando van Vietnamveteraan kolonel Jim Hardenbrook.
De taak van het 27ste was dit keer anders dan die van hun voorgangers, de Corsairs. De bedoeling was dat de Eagles fungeerden als cover voor de NF-5's van 316 wanneer deze op weg waren naar het operationele gebied, de Noordduitse laagvlakte, om het eerste legerkorps te ondersteunen aan het front. (https://www.gras-spotters.nl/vliegbasis-gilze-rijen/historie-deployments)

In 1983 werden de Vliegbasis Eindhoven en Vliegbasis Gilze-Rijen op papier samengevoegd i.v.m. bezuinigingen. In 1988 werd 314 Sqn gestationeerd op Gilze-Rijen en kwam 316 Sqn van Gilze-Rijen naar Eindhoven. Beide squadrons gingen van de NF-5 over op de F-16.
Wegens verdere bezuinigingen in het begin van de jaren 90 werd de basis opnieuw gereorganiseerd. LOKS (inmiddels LUOS) en DVM verhuisden naar de Vliegbasis Woensdrecht waar alle opleidingen en de logistiek werden geconcentreerd.
In 1995 werd de samenvoeging van Gilze Rijen en Eindhoven ongedaan gemaakt en werd 314 Sqn opgeheven. Daarna werd de Tactische Helikopter Groep Koninklijke Luchtmacht (THGKLu) op de basis geplaatst. ... Vliegbasis Gilze-Rijen is de thuisbasis van het Defensie Helikopter Commando (DHC). Op 4 juli 2008 werd het DHC met een ceremonie op Vliegbasis Gilze-Rijen opgericht en werd Commodore ten Haaf als Commandant DHC door de Commandant Luchtstrijdkrachten, Luitenant-generaal Jansen, geïnstalleerd. Hierbij kreeg Commodore ten Haaf de nieuwe vlag van het DHC uitgereikt. ... Het DHC omvat alle toestellen van de voormalige Tactische Helikopter Groep van de luchtmacht en de voormalige Groep Maritieme Helikopters van de marine en is onder verantwoordelijkheid van de Commandant der Strijdkrachten ondergebracht in het Commando Luchtstrijdkrachten.
Het DHC bestaat uit alle eenheden van de voormalige vliegbasis Soesterberg, Maritiem Vliegkamp De Kooy, Militair Luchtvaartterrein Deelen, 303 SAR Squadron vliegbasis Leeuwarden en Vliegbasis Gilze-Rijen. ... Begin 2009 vond vanwege de lopende bezuiniging en reorganisatie wederom een verhuizing plaats. Alle vliegende eenheden van de Vliegbasis Soesterberg werden overgeplaatst en geïntegreerd in de Vliegbasis Gilze-Rijen; de overige eenheden werden opgeheven.(https://nl.wikipedia.org/wiki/Vliegbasis_Gilze-Rijen)

Op 27 mei 1986 was het dan eindelijk weer zover; twaalf F-15A's streken tussen half acht en half negen 's avonds neer op het Gilzer beton voor Coronet Mescalero. Opnieuw Eagles dus - we zouden ze nog vaker zien in de daarop volgende jaren - dit keer afkomstig van de 49th TFW gebaseerd te Holloman in New Mexico. Alle toestellen waren van het 7th TFS en stonden onder commando van luitenant-kolonel Mike Guth.... Eén jaar na Mescalero, stond de volgende Amerikaanse verplaatsing naar Gilze-Rijen alweer op het programma in de vorm van Coronet Scout. Bij de aankomst van de F-15's voor dit deployment werd van de spotters wederom wat geduld gevraagd. Die aankomst stond namelijk gepland op 27 mei maar omdat er op het laatste moment onvoldoende tankers beschikbaar waren om het squadron te begeleiden werd de oversteek twee dagen uitgesteld. Het gevolg hiervan was dat op woensdag 27 mei honderden spotters en andere belangstellenden een vruchteloze dag doorbrachten in de bermen van de Langenbergseweg. Toen het twee dagen later eindelijk zover was trad er nog eens een vertraging van enkele uren op vanwege slecht weer in de Verenigde Staten maar uiteindelijk op vrijdagmiddag om half vijf zette de squadroncommandant luitenant-kolonel Jerry Coy dan toch als eerste zijn toestel neer op baan 28. Leuk detail: Op de binnenkant van de fors bemeten remklep van Coy's arend stond de tekst "Big Daddy Sheep"! Dit had ongetwijfeld te maken met het feit dat het 8ste in de tweede wereldoorlog al bij de 49th Fighter Group vloog en als bijnaam "Black Sheep" had....  Het programma bestond niet meer alleen uit het escorteren van de jagerbommenwerpers naar en van het front maar uit een meer omvattende air defense taak. Luitenant-kolonel Coy formuleerde het op een typisch Amerikaanse maar wel zeer treffende wijze: "Our objective is to sterilize the sky!"... In 1990 werd opnieuw een deel van de 49th TFW tijdelijk overgeplaatst naar Gilze-Rijen en dit keer ging het maar liefst om een dubbel deployment. Het 7th TFS kwam op 12 juni aan voor Coronet Bullet en twee dagen later bracht het 8th TFS haar Eagles over voor Coronet Shooter. De aankomst op 12 juni verliep overigens niet helemaal vlekkeloos. Eén van de F-15's had tijdens de overtocht hydraulische problemen gekregen wat bij de landing op Gilze resulteerde in een klapband waardoor het toestel gedeeltelijk naast de baan tot stilstand kwam. Als gevolg hiervan moesten de vier Eagles die op dat moment nog op approach zaten uitwijken naar Soesterberg en konden zich pas een dag later bij de rest van het squadron voegen. Gelukkig was de baan van Gilze-Rijen dit keer volledig operationeel en waren er in de periode van deze deployments maar liefst veertien verschillende Starlifters te zien....  Op 8 juni 1993 heerste er een totale chaos op de Langenbergseweg. Naar schatting 10.000 mensen hadden bezit genomen van dit eenvoudige provinciale verbindingsweggetje tussen twee dorpjes. Aanvankelijk trachtte de politie het verkeer nog in enigszins acceptabele banen te leiden maar deze even dappere als vruchteloze pogingen werden al snel opgegeven en de weg werd afgesloten voor alle verkeer om pas laat in de avond weer vrijgegeven te kunnen worden. De reden voor deze overweldigende belangstelling was elke luchtvaartliefhebber duidelijk: De 49th TFW kwam weer naar Gilze-Rijen, alleen was de wing inmiddels omgedoopt tot 49 FW en de F-15's hadden plaats moeten maken voor de sinistere en dreigende F-117's die tot voor kort nog ultra geheim waren en die slechts één keer eerder buiten de VS - in Korea - op oefening waren geweest. Het wachten en rondhangen van de nog nooit eerder vertoonde menigte werd tegen acht uur 's avonds beloond toen de eerste groep van vier vleermuizen zichtbaar werd aan de hemel ten westen van het veld. In totaal landden er die gedenkwaardige avond acht toestellen van het 415th FS onder commando van overste J. Philips om voor een maand vanaf Gilze te opereren in het kader van de oefening Coronet Havoc.

De doelstelling van Coronet Havoc was niet alleen om de Wing te laten oefenen in het verplaatsen naar en opereren vanuit een onbekend gebied maar ook om de NAVO planners van luchtoperaties te leren hoe ze de F-117 op konden nemen in het totaal van Combined Air Operations. Uiteraard opereren de Black Jets vrijwel uitsluitend bij nacht en dat hield in dat de start van de missies meestal pas 's avonds na zes uur viel en de laatste toestellen pas rond middernacht weer aan de grond gezet werden.
Ook de KLu Open Dag van dit jaar op Eindhoven profiteerde van dit deployment want zowel op de static als in het vliegprogramma  was een exemplaar van de F-117 te bewonderen. Op 7 juli vertrokken de "Stealths" in alle vroegte weer vanaf Gilze-Rijen. Niet naar huis maar voor een verplaatsing naar Saoedie Arabië, die ongetwijfeld te maken had met de situatie in Irak maar waar de Amerikanen zelf verder niets over kwijt wilden. (https://www.gras-spotters.nl/vliegbasis-gilze-rijen/historie-deployments)

Op de vliegbasis Gilze-Rijen zijn een aantal wrecks & relics verzameld. Onder wrecks & relics verstaan we vliegtuigen en helikopters die niet meer operationeel in dienst zijn. Er zijn enkele categorieen te bedenken waarin deze toestellen zijn in te delen. De meest bekende zijn wel monumenten en/of poortwachters, oefenobjecten (voor instructie van vliegers, monteurs, technisch specialisten, brandweer e.d.), decoys ("lokvogels") en opgeslagen toestellen in afwachting van (her)indienststelling, verkoop, sloop, tentoonstellen, etc. (https://www.gras-spotters.nl/vliegbasis-gilze-rijen/wrecks-relics)

Tijdens carnaval wordt Gilze omgedoopt tot Dringersgat . Het Dringersgatse carnaval staat vol van de tradities. Zo vindt drie weken voor carnaval het Bont Sauwelspektakel plaats. Het Gils sauwelen is een afgeleide vorm van tonpraten dat in veel Brabantse kernen wordt gedaan voorafgaand carnaval. Tijdens dit 4-daagse evenement dat georganiseerd wordt door de Leuttappers, probeert men (meestal lokale mannen) de titel Oppersauwelaar te verdienen.
In het carnavalsweekend zelf staat het Dringersgat bol van amusement en vertier. Zo was er jaren een boerenbruiloft op de zaterdag middag. Nu is er 's avonds een Carnavalsmis in de Kerk. Op zondag vindt de Grote Optocht (op zijn Gils de Groote Opstoet) plaats. Op maandag is er een Toeterkesoptocht (optocht voor de kleintjes) en dinsdag vindt het wijvesjouwen plaats. Tijdens het wijvesjouwen worden vrouwen (of meestal mannen verkleed als vrouw) in een kruiwagen of andersoortig eenassig voertuig door de straten van Gilze vervoerd, waarbij ze bij elk café een opdracht moeten uitvoeren. Ieder jaar wordt een koppel benoemd tot oppersjouwer. Ook heeft het Dringersgat een eigen carnavalskapel, de Leutefleuters.
Dinsdagavond wordt het carnaval traditioneel afgesloten met de symboolverbranding op het Bisschop De Vetplein.  (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gilze)

Bierbrouwerijen lijst
Op basis van je huidige kaartweergave en filters zijn er geen brouwerijen zichtbaar.
Het aantal gesloten brouwerijen in Gilze is 5. (https://www.biernet.nl/bier/brouwerijen/nederland/noord-brabant/gilze?center=51.5442814,4.941387200000008&zoom=12&filters=brouwerij,brouwerij_huurder)

Brouwerij De Sleutel (Gilze)
Brouwerij
Opgericht: 1660
Gesloten: 1954
Provincie: Noord-Brabant
Etiketten:  Bieretiketten.nl
Vestiging Brouwerij De Sleutel (Gilze)
Bezoekadres:
Raadhuisstraat 435
Gilze (gemeente Gilze en Rijen)
Geschiedenis
Waarschijnlijk was Damis Janszoon Meermans de grondlegger van de brpouwerij aan de Raadhuisstraat in Gilze. Hij komt op de "Lijst van Brouwerijen in Ghilse en de Rijen" uit 1672 voor als enige coopbrouwer in Gilze. In 1698 werd hij opgevolgd door Peeter Princen en in 1736 door Nicolaas van de Corput. De familie van de Corput bleef eigenaar tot Arnoldus Nicolaas in 1766 overleed. Zijn weduwe Elisabeth hertrouwde met Jan Baptist Brouwers. De brouwerij is sindsdien altijd in het bezit van de familie Brouwers gebleven.
De brouwerij was geen op zichzelf staand bedrijf maar was onderdeel van een boerderij/herberg. Rond 1800, toen de graanprijzen hoog waren en de vraag naar bier laag, kon de brouwerij daarom voor enige tijd worden stilgelegd. In 1849 werd voor het eerst melding gemaakt van de Herberge van Adriaan Brouwers in den gekroonde Sleutel. Het is niet bekend hoelang die naam toen al aan de herberg met brouwerij was verbonden. Waarschijnlijk verwijst de naam naar Sint Petrus die met sleutel in het gemeentewapen van Gilze is afgebeeld.
Vanaf 1922 werd de brouwerij, onder leiding van Jos Brouwers, uitgebreid met een bottelarij en een ijsmachine waardoor het mogelijk werd om ondergistend bier te brouwen. In 1932 kreeg de brouwerij vergunning om ook limonade te produceren. Na de Tweede Wereldoorlog was de vraag naar bier gering en de concurrentie groot. In 1954 werd gestopt met brouwen. Als drankenhandel betrok de Sleutel bier van De Drie Hoefijzers. Limonade bleef men nog zelf maken onder het merk Capitano.
(https://www.nederlandsebiercultuur.nl/databank/brouwerij?brouwerij_id=376)

Brouwerij De Sleu[t]el
Gegevens brouwerij
Land Nederland
Provincie Noord Brabant
Actieve brouwerij Nee (65 jaar geleden gestopt)
Opgericht in 1660
Gestopt in1954 (294 jaar actief geweest)
...
Achtergrond informatie
Hoewel er in 1660 nog geen sprake was van Brouwerij De Sleutel was Damis Janszoon Meermans waarschijnlijk de eerste brouwer. In de "Lijst van Brouwerijen in Ghilse en de Rijen" uit 1672 staat Meermans als enige coopbrouwer te boek in kom van Gilze. Destijds werd er onderscheid gemaakt en brouwde een huijsbrouwer voor eigen gebruik en een coopbrouwer leverde ook bier aan andere herbergiers.
Soldaten
Tussen 1671 en 1677 komt de naam van Meermans nog meerdere keren in oude dorpsrekeningen voor van soldaten die het dorp aandeden en moesten worden voorzien van brood en bier en haver voor de paarden. Schepenen (vergelijkbaar met de huidige wethouders) gaven daar opdracht voor en de brouwer of waard mochten de rekening dan bij het gemeentebestuur indienen. Je kon maar beter vriend en vijand tevreden houden moet men gedacht hebben. Zo moest Damis Meermans volgens één van die oude bewaarde rekeningen in 1674 "een halff vatbier, vijff loopen (is een oude maat, met een inhoud van 24,54 liter) ende quartier (51/4) haver, elff pont broot ende vijff kanne bier" leveren. Kosten hiervoor niet bekent.
Brouwer en tavernier
In de lijst van brouwers uit 1698 komt de naam van Meermans niet meer voor. Bij de toen genoemde brouwer, Peeter Princen, werd een ketelinhoud van 5,5 tonnen gemeten, bepalend voor de afdracht aan belasting. Hij had een behoorlijke omzet want in 1714 betaalde hij aan impost (accijns) een bedrag van 39 gulden en 9 stuivers. Peeter Princen was niet alleen coopbrouwer, maar ook tavernier (herbergier) en zo sneed het mes aan twee kanten want het bier uit de eigen brouwerij werd hier uiteraard ook verkocht. Omdat het brouwen niet het ganse jaar mogelijk was bezat Peeter, maar ook Damis, een boerderij. In december 1736 overleed Princen. Zijn vrouw was hem al tien jaar eerder voorgegaan.
Gruit
De volgende eigenaar was Nicolaas van de Corput die de brouwerij vermoedelijk kocht voor zijn kinderen omdat alleen hun op de lijst van bierbrouwers voorkomen. Zelf was hij tavernier. De brouwerij van de kinderen van den Corput komt ook voor in het Resolutieboek uit 1756. Daarin zijn ze één van de acht brouwers die moeten betalen voor het gebruik van gruit, dat bij het brouwen van bier wordt gebruikt om de houdbaarheid van bier te bevorderen. Ook toen de gruit al was vervangen door hop bleef de heffing bestaan.
Jan Baptist Brouwers
In 1765 werd Arnoldus Nicolaas van den Corput, een zoon van, eigenaar van de brouwer. Hij trouwde met Elisabeth Peeter Anssems uit Hulten. Toen Arnoldus al in 1766 overleed bleef zijn weduwe achter met haar zoontje Nicolaas die later priester is geworden en in 1821 als pastoor in Zundert is overleden. Na het overlijden van haar man kwam zwager Ferdinant bij haar inwonen om het werk in de brouwerij voort te zetten terwijl Elisabeth zelf de herberg bleef runnen. In 1769 hertrouwde Elisabeth met weduwnaar Jan Baptist Brouwers en verhuisde naar Goirle waar hij boer is. Ferdinant van den Corput had inmiddels een compagnon gekregen van Willem Hoefmans die samen de brouwerij nog steeds huurde van Elisabeth. In 1774 kwam Jan Baptist Brouwers met vrouw en kinderen naar Gilze. Hier ging hij brouwen in het bedrijf van zijn echtgenote. De eerste jaren werd hij bijgestaan door Fredinant van den Corput die volgens de omslaglijst bieren van 1775 beide voor de helft eigenaar zijn.
De Sleutel
Toen in 1806 het patentrecht (belasting) werd ingevoerd had Jan Baptist Brouwers een patent voor bierbrouwer en herbergier. De toestand van de brouwerijen was in die tijd niet erg rooskleurig. Van bierbrouwerijen allen kon men geen bestaan meer opbouwen, daarom hadden velen daarnaast nog een landbouwbedrijf. J.P. Brouwers overleed in 1819 op 95 jarige leeftijd. Voor die tijd een zeer respectabele leeftijd. Zijn derde zoon Adriaan was hem al eerder opgevolgd als brouwer en was ook niet alleen brouwer, maar ook herbergier en landbouwer. De herberg werd niet alleen gebruikt voor de zondags borrel maar ook voor vergaderingen en bierverkopen. In 1848 duikt voor het eerst als naam De Sleutel op.
Automatisering
Adriaan Brouwers had drie dochters en vier zonen. Johannes (bierbrouwer in Rijen), Petrus Josephus (bierbrouwersknecht), Alouisius Jacobus (herbergier in Raamsdonk) en Adrianus Gomaris (akkerbouwer). Adriaan overleedt in 1866 op 88-jarige leeftijd en Petrus en Adrianus werden eigenaar van de brouwerij. Omdat ze beide vrijgezel waren werd er tijdig naar een opvolger gezocht die gevonden werd in neef Adrianus Henricus uit Raamsdonk. Hij kwam in 1869 naar Gilze om bij zijn ooms te gaan werken. Na zijn huwelijk met Martina Lucia Malles uit Tilburg in 1879 kocht hij het bedrijf van zijn ooms. Hij kreeg in 1910 van de gemeente toestemming om een bierkelder aan te leggen en voor het plaatsen van een benzinemotor. In 1922 werden zijn zoons Adrianus Henricus en Josephus Adrinus beiden eigenaar van huis, schuur, brouwerij en tuin. Om bij de tijd te blijven moest men investeren in het plaatsen van twee elektromotoren. en uitbreiding van de brouwerij en bottelarij. Ook kwam er een zogenaamde zuiggasmotor voor het aandrijven van een ijs- en koelmachine.
Limonade
In 1932 is men ook, zoals veel brouwerijen om te overleven, limonade gaan produceren. In 1948 werd Josephus (Sjefke Brouwers of den brouwer uit 't durp) alleen eigenaar van de brouwerij. Zijn twee zonen Thom en Jantje Brouwers behoorden tot de laatste generatie die in de brouwerij gewerkt heeft. In 1954 is gestopt met brouwen en werd bier afgenomen van De Drie Hoefijzers in Breda. Limonade bleef men nog zelf maken onder de naam Capitano. Het bedrijf werd omgezet in een drankhandel met slijterij tot deze in 1992 ook sloot. (https://www.biernet.nl/bier/brouwerijen/nederland/noord-brabant/gilze/sleutel-de)

Brouwerij de Prins
Gegevens brouwerij
Land Nederland
Provincie Noord Brabant
Oude locatie brouwerijnerhoven 10
Plaats Gilze
Actieve brouwerij Nee (79 jaar geleden gestopt)
Opgericht in 1664
Gestopt in1940 (276 jaar actief geweest)
Biermerken van Brouwerij de Prins
Geen biermerk bekend van Brouwerij de Prins.
Achtergrond informatie
De brouwerij aan in Nerhoven, een buurtschap van Gilze, komt in 1664 in de archieven voor. Bastiaen Wijnants was brouwer "op de Nerven onder Gils" met een voorraad bier van "twee kannekens met een half vat vol, nog een half vat vol en twee vaten steerten". Een halfvat en een kanneke zijn oude maten en steerten zijn restanten. Een vat is ongeveer 160 liter.
Oprichtingsdatum
Vanaf 1668 is de familie Beckers eigenaar van de brouwerij. Sebastiaen als eerste, hij werd opgevolgd door Cornelis Bastiaen Beckers. Hij had in 1698 een brouwketel met een inhoud van twaalf tonnen. Toen Cornelis overleedt, erfden Antony, Leendert, Bastiaen en de andere kinderen een "brouwhuijsken met eene Coolhoff" (moestuin). De brouwerij-herberg bleef gezamenlijk bezit. Dochter Johanna Cornelis Beckers woonde vanaf 1724 met haar man Pieter (Peeter) Princen in de ouderlijke woning in Nerhoven. Pieter was een zoon van een brouwer in het dorp. Hij overleedt in 1735. Zoon Cornelis Pieter trouwde in 1749 met Maria Hoevenaars, een brouwersdochter uit Gilze. Volgens een archiefstuk, waarin de oprichtingsjaren van zeven brouwerijen staan, werd de brouwerij in Nerhoven rond 1750 opgericht. Dat zou kunnen betekenen dat er niet meer of weinig gebrouwen werd en Cornelis in 1749 de brouwerij weer (volledig) in bedrijf nam. Het kan ook zijn dat vanaf 1749 de naam Brouwerij de Prins werd gebruikt. Princen betaalde in de jaren 1757 en 1791 aan impost jaarlijks tussen de 35 en 40 gulden, wat erop wijst dat er sprake was van een behoorlijke omzet.
Dysenterie
Cornelis en Barbara hadden één dochter: Barbara, die getrouwd was met Gerard Nicolaas van den Corput. Die stierf in september 1780 zeer plotseling en nog geen jaar later stierven in enkele dagen tijd haar vier kinderen aan de "roode loop", een besmettelijke dysenterie. Barbara hertrouwde met Jan van Alphen. Na het overlijden van haar vader in 1801 erfden Barbara de zaak. Barbara overleed in 1806. Jan van Alphen bleef brouwer in Nerhoven en overleed in 1821.
Familie van Poppel
Vanaf 1822 kwam de familie van Poppel aan het roer. Gerard van Poppel was brouwer en ook herbergier en liet, op eigen kosten, een weg aanleggen om het zijn klanten zo gemakkelijk mogelijk te maken om zijn herberg annex brouwerij te kunnen bereiken. In een proces-verbaal komt men voor het eerst de naam van de brouwerij tegen: De Prins van G. van Poppel. Toen in 1833 de vijf brouwers in de gemeente hun aantal biervaten moesten opgeven bleek hij na Houtepen in Rijen de grootste brouwerij in de gemeente. Van Poppel was tevens mouter voor zijn brouwerij. Na het overlijden van haar man, in 1849, werd zijn echtgenote Cornelia Schenkers brouweresse en werd haar zoon Cornelis van Poppel in 1880 brouwer op De Prins.
Naar Etten
In 1897 kwam de brouwerij in handen van Gerardus Jacobus van Poppel. Hij kreeg in 1916 toestemming om de brouwerij te vergroten. Naast bier werden er ook limonadegazeusen en champagnepils gemaakt. Gerardus had twee zonen, Cornelis en Piet, die ook in de zaak kwamen. Toen Cornelis in 1940 directeur werd van de Cambrinus Brouwerij in Etten werd gestopt met brouwen in Gilze en werd er alleen nog maar bier uit Etten verkocht. De limonade-fabriek bleef nog tot ongeveer 1947 onder de naam De Prins in bedrijf.
Heb je aanvullende informatie over deze brouwerij of een interessante foto, contact ons. (https://www.biernet.nl/bier/brouwerijen/nederland/noord-brabant/gilze/prins-de)

De geschiedenis van
BROUWERIJ D'N DWARSLIGGER
ANNO 2017
Brouwerij D'n Dwarsligger te Gilze is een hobbybrouwerij op een non profit basis. Alle kosten die gemaakt zijn, zitten in de bierprijs en met de verdiensten worden nieuwe bieren ontwikkelt of apparatuur vervangen dat versleten raakt. De brouwerij is opgestart in 2017 na het uiteenvallen van de Drie Musketiers waarmee ik 5 jaar met plezier heb gebrouwen. (https://www.dundwarsligger.nl/brouwerij/)

Gretig
Dit is een mooie blonde en vooral niet te zwaar. Door het gebruik van verschillende gisten is het een bijzonder bier geworden dat makkelijk doordrinkbaar is. Kijk dus uit dat je dus niet te Gretig wordt, ook al heb je veel dorst. Met 6,5% is dit een allemansvriend.
Type Bier: Blond
Alcohol: 6,5%
Advies Temp.: 6°C
Fles: 30cl
Kenmerk: DD001A
Prijs: € 1,80
Beschikbaar: Nee (https://www.dundwarsligger.nl/de-bieren/)

Ginneen
Dit een Stoute jongen met een knipoog naar een bekend Iers biermerk. Deze Stout heeft de mooie tonen van koffie en een verfijnde schuimkraag. Het bittertje blijft lang hangen. Echt iets voor de liefhebber van Ierse tradities. Met 4% blijft het gewoon binnen de perken om lekker te genieten.
Type Bier: Stout
Alcohol: 4%
Advies Temp.: 5°C
Fles: 30cl
Kenmerk: DD005A
Prijs: € 1,80
Beschikbaar: Nee  (https://www.dundwarsligger.nl/de-bieren/)

Ulleke-Dulleke
Een aparte Radler met een ode naar mijn vader. Hij hield erg van rode rozen, vandaar dat de Radler is gemengd met de Gretig, Roosvicee en mineraal water. Vlak wegleggen in de koelkast en compleet uitschenken voor het juiste mengsel. Als je hem open maakt dan meteen inschenken. Let op ! Hij bevat 3,5% alcohol.
Type Bier: Radler
Alcohol: 3,5%
Advies Temp.: 5°C
Fles: 30cl
Kenmerk: DD012A
Prijs: € 1,80
Beschikbaar: Nee (https://www.dundwarsligger.nl/de-bieren/)

Sinds 2013 bouwen de brouwers van Brouwerij De Kat aan een assortiment authentiek Helmonds bier. Ons bier wordt gemaakt door onze eigen brouwers met liefde voor het product. Onze brouwers houden van het ambacht dat gepaard gaat met ons brouwproces. Onze stad hebben onze brouwers na aan het hart liggen, en profileren zich dus trots als brouwers van authentiek Helmonds bier. Naast een vast assortiment is bij Brouwerij De Kat regelmatig iets bijzonders te verkrijgen.
...
Een stukje Helmondse biergeschiedenis; Uit het heerlijk Hemelrijk Door stadshistoricus Giel van Hooff
Stadsbrouwerij De Kat heeft sinds 2016 een tripel onder de naam Hemelrijk. Zoals alle bieren van De Kat, een naam met een verhaal. Het verwijst naar een voormalige brouwerij ter plaatse die ook deze naam voerde. Veel is er niet bekend, laat staan bewaard van deze brouwerij. Maar een korte schets is hier op zijn plaats. De brouwerij dankt zijn naam aan de gelijknamige woonwijk waar zij gevestigd was. Blijkbaar spreekt de naam Hemelrijk tot de verbeelding; op vele plaatsen vindt men buurtschappen met deze of een soortgelijke naam. Zo ook dus te Helmond. Sinds wanneer er een wijk met deze naam is, is niet precies bekend.
Op- en neergang
Helmond groeide in de 19e eeuw fors en daarbij stroomde aardig wat bier door het toenemend aantal Helmondse kelen. Lange tijd was dat grotendeels eigen, lokaal brouwsel. Er bestond rond 1850 zelfs een soort “export”. Zo heet het in 1859: ’’Het Helmondsch bier blijft als vanouds vermaard en wordt thans een groot gedeelte daarvan naar Holland verzonden, alwaar het toenemend den aftrek vindt”. Aan deze bloeiperiode van de Helmondse brouwnering kwam een paar jaar later een einde; Vanaf midden jaren 1860 is de lokale markt de hoofdzaak.
Helmond groeide rond 1900 verder tot een flinke industriestad. Het debiet nam dus toe, tenminste het aantal potentiële klanten. Het bierverbruik steeg zelfs explosief, van circa 5 liter per hoofd van de bevolking in 1881 tot zo’n 14 liter in 1904. Maar toch beduidend minder dan landelijk, ruim 43 liter rond 1900. In Helmond werden veel meer borrels gedronken. Wethouder Willem Berings, broer van de brouwer Berings (over wie verderop meer) én tevens voorzitter van het Algemeen Armbestuur meldde in 1892 dat er ‘tegenwoordig veel meer borrels gedronken worden dan bier’. In de kleine kroegen (een pest in de ogen van Berings) kost een grote borrel dan vijf cent. Berings wist dit uit ervaring, mede opgedaan in de herbergen van zijn broer en zus.
De concurrentie op biergebied werd ondertussen groter. De Helmondse brouwerijen konden of wilden niet mee. Enkele sloten de poorten, sommige werden vertegenwoordiger van het nieuwe pilsener. Een enkele brouwerij als Berings moderniseerde en ging over tot het brouwen van pils.
De start, bij Swinkels
Midden 19e eeuw telde Helmond een heuse Swinkels als brouwer (jawel, familie van..). De brouwerij van Embertus Swinkels kwam in 1857, na zijn overlijden, in handen van (Johanna) Maria van Mierlo, weduwe van Jan Hendrik Berings, die dit deed namens zoon Johannes Petrus Hubertus Berings (1829-1913). Deze had via familie van zijn moederskant al de nodige ervaring in de brouwerijbranche. Hij was onder meer in de leer geweest te Hal bij Brussel, te Heijthuizen en Breyell (Duitsland). In december 1857 keerde hij terug In Helmond en vestigde zich met zijn echtgenote Maria Veulens uit Heythuysen (daar was hij kennelijk niet alleen maar in de leer geweest) in het brouwershuis tevens brouwerij aan het Binderseind. In een bijbouw van zijn brouwerij was – zoals gebruikelijk – een tapperij gevestigd. Brouwerij en vermoedelijk ook de tapperij werden gedreven onder de naam Het Hemelrijk.
Een laatste stuiptrekking
Begin 20ste eeuw nam een aantal Helmondse brouwerijen de uitdaging aan om te concurreren met het heerlijk, helder gerstenat. Bij de brouwerij van Berings was er echter niemand om de zaak naar de ‘eischen des tijds’ aan te passen. Vader Berings was de 65 ruim gepasseerd toen zijn vrouw, in 1901, overleed. Hij en zijn kinderen lieten de huizen en de brouwerij vervolgens openbaar verkopen. Maar blijkbaar leverde dit geen of een onvoldoend bod op. Een boedelscheiding en verdeling volgde in 1902 waarbij zoon Hubertus Berings (1866-19..) de nieuwe eigenaar werd. Maar de exploitatie van brouwerij en herberg liet hij aan derden over. Vermoedelijk waren dezen verantwoordelijk voor de mechanisering en modernisering van het bedrijf. In 1905 werd A. van der Zee exploitant, Hubertus wordt van bierbrouwer kantoorbediende, wellicht gezien de latere ontwikkelingen een verstandige, in ieder geval veiligere keus. Ook de exploitatie van de bijbehorende herberg werd overgedragen aan een derde, een zetkastelein. Als eerste kwam in 1906 de koetsier en herbergier A. Verbaandert in de herberg het oude brouwhuis, in 1909 L. Noten en vanaf 1911 Karel Geeris. Al deze huurders hadden dus ook nog een andere baan of beroep/kostwinning, gezinsgenoten en familie waren in de regel belast met het dagelijks beheer.
Wat de brouwerij betreft: Van der Zee hield het zo’n tien jaren voor gezien. Als opvolger én laatste laatste exploitant nam Corn. Franc. Brouwers (jawel) vanuit Gilze begin 1914 de zaken over. Het huurcontract van Brouwers geeft een globale omschrijving van de inventaris, waaronder vier geilkuipen, drie koperen handketels en vier persfusten. Het vaatwerk omvat 20 hele tonnen, 55 halve tonnen, 30 kwarttonnen en 6 achtste tonnen, naast drie strekken van 600 liter. Eind 1916 werd het laatste vat getapt, vervolgens vertrokBrouwers naar Geldrop. Daar werd hij exploitant van de stoombierbrouwerij Cambrinus en verder onder meer gemeenteraadslid. Ook deze lokale brouwerij werd trouwens slachtoffer van de schaalvergroting en fusie. De NV Werthabrouwerij te Weert nam het bedrijf in 1924 over, Brouwers werd vennoot.
Hoe was het in het Hemelrijk?
Hoe kwam een Helmondse brouwerij als het Hemelrijk nu aan zijn ingrediënten als hop, gerst en water? Hierover is vrijwel geen informatie voorhanden. Of het oppervlaktewater dat begin 19e eeuw gebruikt werd, een eeuw later nog toepassing vond, lijkt twijfelachtig. In een boedelbeschrijving van Berings uit 1914 is sprake van een koperen waterpomp, maar onduidelijk is of deze diende om water op te pompen of te verpompen. Wellicht was het bedrijf toen al op de waterleiding, die Helmond eind 19e eeuw kreeg, aangesloten.
De inventaris van het Hemelrijk
Midden oktober 1912 kwam de brouwerij en de inventaris van de brouwerij van Berings aan het Binderseind in publieke veiling. De omschrijving in de notariële akte geeft een goed beeld van de aard en inrichting van de brouwerij op dat moment.
De vaste inventaris omvatte allereerst uiteraard een bier- en een waterketel, beide van koper met 41 respectievelijk 30 hl inhoud. Ook waren vanzelfsprekend een roerkuip (van ijzer, 17½ hl, met een Schots kruis) en een (koperen) lekbak (van 10½ hl) aanwezig, naast een reservoir. De brouwinstallatie omvatte verder een wortpomp, de nodige koperen leidingen, twee grote waterpompen en ook een koelapparaat met toebehoren. De mouterij bevatte naast de eest een moutmolen en een poetsmolen (koelbak?). Daarnaast was er nog het klein gereedschap als roerrieken. Het grootste deel van de verkoop betrof het vaatwerk: 48 hele, 95 halve, 25 kwart en 13 achtste tonnen en 7 okshoofden, naast 3 grotere vaten en 2 kuipen. Voor het transport waren er een vierwielige en een tweewielige bierwagen, naast een kruiwagen en een steekwagen. Een zevenjarig vospaard, een dubbele pony, leverden de nodige pk’s. (http://www.brouwerijdekat.nl/)

Brouwerijen in 1816
bron: Brugmans - Statistieken van de Nederlandse nijverheid uit de eerste helft der 19e eeuw
Gilze en Rijen: 7 brouwerijen met 7 werklieden.
Voormalige staat: Redelijk.
Huidige staat: Redelijk.
Consumptie: In de gemeente en omliggende plaatsen. (http://www.brabantsbier.eu/gilzerij.html)

Brouwerijen vanaf 1900 (Gilze)
bron: Friedrich - Brauereiverzeichnis Niederlande (1997)
1a. A.H. Brouwers, bierbrouwerij De Sleutel 1915
1b. J.A. Brouwers, bierbrouwerij en limonadefabriek De Sleutel 1954
2a. S.J.J. Brouwers 1905
2b. J. Brouwers 1915
3. G. van Poppel, bierbrouwerij De Prins 1920 (http://www.brabantsbier.eu/gilzerij.html)

Brouwerijen in Gilze (1): Gratis bier anders wordt er geplunderd
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2004 - nummer 5
Brouwerijen in Gilze (2): Van brouwerij tot metaalwarenfabriek
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2004 - nummer 6
Brouwerijen in Gilze (3): "Hij ziet rood, maar ik heb hem nog roder gemaakt"
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2005 - nummer 3
Brouwerijen in Gilze (4): "Ferdinant van den Corput was half brouwer, half borger"
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2005 - nummer 2
Brouwerijen in Gilze (5): Brouwerij De Vijf Eijken in Rijen
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2005 - nummer 3
Brouwerijen in Gilze (6): Twee brouwerijen voor zestig inwoners
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2005 - nummer 4
Brouwerijen in Gilze (7): Brouwerij 't Molentje heeft ruim zestig jaar bestaan
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2005 - nummer 5
Brouwerijen in Gilze (slot): Weduwe Hoevenaars werd brouweresse en herbergierster
Kees van Kuilenburg
Verschenen in: BAV Journaal, tijdschrift van Bier en Verzamelaarsvereniging BAV, Leiderdorp
2005 - nummer 6 (http://www.brabantsbier.eu/gilzerij.html)

Geschiedenis Oude Hof
Veel oudere mensen in Gilze herinneren zich het pand Raadhuisstraat 11 het best als Smolders' Koekfabriek. Dat kwam natuurlijk omdat er altijd die typisch zoete peperkoekgeur hing en omdat de fabriek vlakbij de scholen stond. Je werd er dus met je neus bovenop gedrukt.
Belangrijke gebeurtenissen
Omdat snoepgoed en ander lekkers in die tijd nog schaars waren, bedelden de kinderen bij de arbeiders vaak om restjes koek die anders toch maar werden weggegooid. .... De familie Smolders behoorde in die tijd tot de aanzienlijken van Gilze. Rond 1970 na bijna honderd jaar, ging de onderneming failliet. Alle leden van de familie hebben toen het dorp verlaten. Ze werden bij hun overlijden wel weer bijgezet in een familiegraf in Gilze. Mensen van wat jongere leeftijd kennen de plek als de Bregil. Hennie Vermeij uit Breda kocht het pand en begon er stalen meubels te vervaardigen. Hij bouwde een nieuwe productiehal achter in de tuin. Vermeij had al een bedrijf in Breda en door samentrekking van de twee lokatienamen kreeg het bedrijf de naam Bregil. Voor de schooljeugd was daar niet veel meer te beleven, laat staan te halen. Bovendien waren de lui die het daar voor het zeggen hadden geen Gilse mensen en woonden ze hier ook niet. Daardoor bleef het bedrijf min of meer 'alien' in de Gilse samenleving.
...
Voor 1800: Familie van Pelt heeft hier boerderij, brouwerij en herberg. De oude hove van Gilze houdt hier tweemaal 's jaars zitting.
1800: Verkoop aan Cornelis Hoefmans-Hoevenaars. Voortzetting van de activiteiten.
1804: Verkoop aan dr. Christiaan Janssens. Sluiting brouwerij en herberg.
1834: Weduwe Antonia Janssen de Swart hertrouwt met Johan Houben. Voortzetting boerenbedrijf.
1840-1845: Aardappeljeneverstokerij in voormalige brouwerij. (http://gilzerijen-plus.nl/oude_hof_01/page%201.html)

Dus nu zit er geen brouwerij in deze Brabantse plaats...