Translate

Zoeken in deze blog

zondag 17 februari 2013

Vakantiefoto's (deel V van IV)

De titel van dit artikel doet door de verkeerd begonnen nummering denken aan zo'n geprint bladzijdenummering  1 van 1, 2 van 2, als je printerinstellingen verkeerd staan, maar ach het idee is duidelijk. Op vakantie in 2010 heb ik verschillende Oost-Europese landen bezocht en er bier verzameld. Volgens mij heb ik de foto's van destijds nog niet op dit blog gezet, of wel?

Het laatste land van de reis in 2010 was last but -definitely- not least:  Tsjechië. Het was voorheen samen met Slowakijke een land, maar het verdiend nu- na de fluwelen revolutie in 1993- een eigen vermelding.Tot 1918 behoorde het gebied de Habsburg Monarchie toe.


De bekendste bierstad in Tjechië is natuurlijk Pilzen, oftewel Plzeň. Deze stad ligt op circa 90 km van Praag (http://en.wikipedia.org/wiki/Plzen). De plaats werd al in 976 genoemd als kasteel-nederzetting. Het werd een belangrijke stad in de Boheemse regio. De kwaliteit van de thuisbrouwers was niet heel goed. Daarom werd in 1839, de Bürger Brauerei (burger brouwerij– nu Plzeňský Prazdroj) opgericht. Hiervoor werd de Beierse brouwer Josef Groll (1813–1887) aangetrokken. Hij brouwde de eerste batch pils op 5 oktober 1842. De strobleke kleur van de gebruikte mout in combinatie met het zachte water uit  de stadsbronnen, Saazhop uit Žatec (Saaz in het Duits) en de Beierse brouwtechniek van het lageren. Het bier werd heel populair en werd al snel geïmiteerd. In 1859 werd daarom de term “Pilsner Bier” gedeponeerd. Dit hielp niet en in 1898 werd de term Pilsner Urquell geregistreerd. Pilsen had naast de bierbrouwerij ook industrialisatie in de 19e eeuw. Zo begon Emil Škoda in 1869 er de Škodafabriek.

De Pilsner Urquell brouwerij oftewel Plzeňský Prazdroj of Ne Splice is tegenwoordig eigendom van SABMiller. De brouwerij kan worden bezocht en er is een toeristische rondleiding mogelijk. Hierbij wordt ook de lagerkelders ingegaan. Hier zijn nog de oude vaten te zien waar vroeger het bier werd gelagerd. Voor de toeristen is er een bekertje ongepasteuriseerde ongefilterde Pilsner Urquell te proeven. Het is troebel geel, heeft een romige mondgevoel en smaakt zacht met weinig tot geen hopbitterheid. Per fles heeft het bier een wat wateriger mondgevoel en een meer uitgesproken hopbitterheid.

Tot 1860 was de stad voornamelijk Duitstalig, maar na 1918 was dit een minderheid geworden. De Duitstalige minderheid hoopte bij het uiteenvallen van het Oostenrijk-Hongaarse rijk na de eerste wereldoorlog dat de stad nog bij Oostenrijk zou kunnen aansluiten. Door de onvrede dat het bij Tsjecho-Slowakije werd gevoegd, hoopte de Duitse minderheid bij de tweede wereldoorlog dat Hitler ze alsnog zou kunnen herenigen met hun Duitstalige buren. De stad werd op 6 mei 1945 bevrijd door Patton's leger. Na de tweede wereldoorlog werd de Duitse minderheid niet enkel de stad uitgezet, maar werden alle Duitsers het land (Tjecho-Slowakije) uitgezet.

Naast Pilsner Urquell zijn er in de stad nog meer bieren. Zo is er Gambrinus in 1869 opgericht. Het wordt nu ook in de brouwerij van SABMiller gebrouwen, naast merken als Kozel en ander SABMiller merken.

Budweiser Budvar is eveneens een bekend merk uit Tsjechië (www.beer-pages.com/stories/budvar-lager.htm). Het originele Budweiser Bier van de Budweiser Bürgerbräu, ontstond in 1785 in České Budějovice (Budweis). Ze begonnen ook met exporteren naar Amerika. Daar begon in  1876 het Amerikaanse Anheuser-Busch met hun Budweiser merk dat ze deponeerden. In 1895 begonnen andere Tjechen een ander brouwbedrijf Budvar, dat ook Budweiser bier werd genoemd. De drie bedrijven kwamen in 1938 overeen dat ieder in zijn eigen markt zou blijven. Deze afspraak werd in de globaliserende wereld natuurlijk steeds moeilijker vol te houden. er kwamen Het Amerikaanse Budweiser wordt soms verkocht onder alias Bud, terwijl het Tjechische Budweiser soms als Budvar of Chechvar wordt verkocht.



Budějovický Budvar (www.budweiserbudvar.co.uk/) brouwt ook Pardál. Op 1 maart 2007 werd Pardál op de markt gebracht. Het is ontwikkeld in samenspraak met consumenten en eerst in het Zuiden uitgebracht. Na de beperkte, maar succesvolle introductie was het in 2008 in heel het land verkrijgbaar. In 2009 kwam Pardál Echt op de markt. Het is bedoeld voor 'speciale gelegenheden'. Op het etiket staat een panterkop. Pardál betekent ook panter.

Op het etiket van Kozel staat een bok (of is het een geit?).

Groot-Popovice is een klein Tsjechisch dorp 30 km zuidoostelijk van Praag, waarvan in de 14e eeuw voor het eerst melding wordt gemaakt (www.tsjechiewiki.nl/Kozelwww.kozel-bier.at/geschichte.htmlhttp://de.wikipedia.org/wiki/Velkopopovick%C3%BD_Kozel). Bij de eerste vermelding van de plaats werd reeds het bier van deze plaats geroemd. Na een aantal roerige jaren kwam de brouwerij onder bestuur van de kerk. Eerst van het Strahov klooster en later van het Benedictijner klooster van St. Nicolaas in de oude binnenstad van Praag. In 1870 kocht Ringhoffer Francis, burgemeester van Smichov. Hij was een industrieel en bouwde een nieuwe brouwerij die werd uitgerust met moderne technologie, grotendeels afkomstig uit eigen fabrieken. Het jaar 1874, was een belangrijk jaar voor de nieuw brouwerij. Er werd niet alleen voor het eerst het nieuwe bier gebrouwen, ook het logo van het merk is toen ontstaan. Een rondtrekkende Franse schilder, die in Popovice verbleef, schilderde de geit (Kozel) als uiting van dankbaarheid voor de gastvrijheid die hij er genoot. Na de tweede wereldoorlog werd de brouwerij genationaliseerd zoals alle brouwerijen in Tsjecho-Slowakije. Het werd in 1992 een NV.  Vanaf mei 1996 is de brouwerij aangesloten op internet (www.tsjechiewiki.nl/Kozel). In maart 1999 fuseerde ze met Pilsner Urquell en met Pivovar Radegast a.s. (meerderheidsaandeelhouder van Groot-brouwerij Popovice). Sinds september 2002 hebben de gezamelijke brouwerijen Pilsner Urquell, Radegast en Velke Popovic (Kozel) een nieuwe eigenaar gevonden in South African Breweries (SABMiller).


Master Polotmavy (5,3%) is een donker Vienna bier van de Tjechische Velkopopovicky Kozel (SABMiller). De Plzensky Prazdroj Brouwerij kreeg een sterkere positie dit speciaal bier vanaf 2007 (enkel tap) en later in juni 2010 (http://beergatherer.wordpress.com/tag/master-polotmavy/www.ratebeer.com/beer/master-polotmavy-13o/72652/www.sabmiller.com/index.asp?pageid=149&newsid=1268www.worldbeercollection.com/beer/master-polotmav%C3%BD-13%C2%B0http://beeradvocate.com/beer/profile/1/69068www.worldbeercollection.com//brewery/velkopopovicky-kozelhttp://cs.wikipedia.org/wiki/Master_(pivo)).

Volgens de bolle beer smaakt het bier zoet, moutig en caramel, met een licht bittere afdronk en een  bitter-zoete nasmaak met caramel.


Op de site van SABMiller staan enkele weetjes. Zo zou de inspiratie voor het bier uit een historische tekst uit een boek van Tadeáš Hájek from Hájek "Memories of Czech beer making or about beer and its production, its character, its strengths and characteristics" uit 1585. Er is dus een legende aan dit bier verbonden dat zij die dit bier naar waarde weten te schatten en er goed van kunnen genieten een echte meester is en een geestverschijning van een onbekende meester zullen zien in hun schaduw. Verder wordt de Master website www.pivomaster.cz genoemd.



Starobrno Brouwerij (Pivovar Starobrno in het Tjechisch), in de Tjechische plaats Brno in de streek Moravië, brouwt diverse bieren. In 2009 fuseerde ze met de brouwerij van Krušovice en werd hiermee onderdeel van Heineken. Volgens de Wikipediapagina werd het bedrijf in 1994 onderdeel van het Oostenrijkse BBAG (Österreichische BrauBeteiligungs AG) en betekende de fusie tussen  BBAG en Heineken in 2003 dat het toen al onderdeel van Heineken werd.
Het bedrijf was na de tweede wereld oorlog een staatsbedrijf geworden. Daarvoor is het van de Moravische bank geweest na de eerste wereldoorlog. Tijdens de eerste wereldoorlog was het nog in Duitse handen geweest. De wortels van de brouwerij gaan een paar eeuwen terug tot een cisterciënzers abdij. Tijdens de 15e eeuw viel de brouwerij ten prooi aan de Hussietische oorlogen (http://nl.wikipedia.org/wiki/Hussitische_Oorlogen). De hussieten zijn een verzameling van protestantse groeperingen, die zich door de theoloog Johannes Hus geïnspireerd zagen. De Hussieten kenmerkten zich door het eerste gebruik van handvuurwapens en kanonnen en hun bijzondere wapens.

(http://pixelpastahome.blogspot.nl/2011/02/starobrno-armies.html)

Staropramen brouwerij is een grote Tjechische brouwerij (http://nl.wikipedia.org/wiki/Staropramen). Deze is ontstaan uit een fusie van de Ostravar brouwerij (gesticjt in 1896) en de Braník brouwerij (gesticht in 1897). De brouwerij is gevestigd in het Praagse Smíchov district. De merknaam Staropramen, net letterlijke betekenis “oude lengte” is in 1911 vastgelegd. Na de val van de communistsiche staat werd de Praagse brouwerijbedrijf (Pražské Pivovary) opgericht. Deze werd in 1996 aangekocht door de Bass company. Deze verkocht het aan Interbrew (AB InBev), die het via StarBev weer verkocht, waarna in april 2012 Molson Coors eigenaar werd.

Gambrinus wordt gebrouwen door de Plzeňský Prazdroj brouwerij.  Het bier is vernoemd naar Gambrinus, de legendarische koning Jan Primus van Vlaanderen. Er zijn 4 varianten van (www.gambrinus.cz/pivo/o-pivu-gambrinus/www.gambrinus.cz/140-let/v-kostce/http://cs.wikipedia.org/wiki/Gambrinus). Op 24 januari 1869 kwamen Tjechische zakenlieden onder leiding van Emil Skoda overeen dat er een tweede brouwerij in Pilsen kon komen. Hiervoor begin in juni van dat jaar een nieuw brouwbedrijf.

Primus (4,2%) (www.tastingbeers.com/beer/primus/3034.html) is eveneens vernoemd naar de legendarische koning Jan Primus van Vlaanderen of zoals ze zelf op het etiket aangeven: "Jan Primus Vévoda Brabantský 1252 - 1294".



Jan I (Leuven, 1252/54 - 1294) was hertog van Brabant van 1267 tot 1294 en van Limburg van 1288 tot 1294. Jan was een zoon van Hendrik III en Aleidis van Bourgondië. Jan I van Brabant volgde zijn mentaal gestoorde oudere broer Hendrik IV op, die door zijn moeder-regentes van de troon was geweerd. In Brabantse volkslegenden leeft "hertog Jan" voort als een populaire, gulle en goedlachse vorst die graag in het gezelschap van eenvoudige lieden genoot van spijs en drank. Na de Slag bij Woeringen zou hij een groot overwinningsfeest voor zijn leger hebben gehouden, met heel veel bier. Om zijn soldaten toe te spreken ging hij zitten boven op een stapel biervaten. Volgens sommigen zou hij op die manier model gestaan hebben voor de allegorische bierkoning Gambrinus, wiens naam ontstond door de volkse verbastering van zijn Latijnse naam (Jan primus = Jan de eerste). Alleszins wordt zijn afbeelding te paard gebruikt als logo voor de in België populaire biersoort Primus (van Brouwerij Haacht) die naar Jan I verwijst. Op het logo van het naar hem vernoemde Limburgse biermerk Hertog Jan staat hij afgebeeld als bebaarde vorst in hermelijnen mantel die een grote pul bier heft. Bij het Tjechische bier Primus staat een ridder in harnas afgebeeld.Hertog Jan ging zelf namelijk vaak voorop in de strijd. Zoals tijdens de slag bij Worringen, later ook beschreven als de laatste echte ridderslag. Hertog Jan won deze fantastische veldslag nog voor de avond. Later stierf hij echter tijdens een steekspel.

Hij had volgens de verhalen ook veel vrouwen, waaronder de dochter van de Bourgondische bierbrouwer Pierre Robulait die benoemd tot brouwmeester aan het hof (http://polletjes.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=59&Itemid=69).




Radegast, ook wel Radigost, Redigast, Riedegost of Radogost, wordt genoemd door Adam van Bremen in zijn boek Gesta Hammaburgensis Ecclesiae Pontificum als een afgod (http://en.wikipedia.org/wiki/Radegast_(god)). Het zou de Slavische god van de gastvrijheid zijn. Er is echter ook een bier naar vernoemd (http://en.wikipedia.org/wiki/Radegast_(beer)). Dit bier wordt gebrouwen sinds 1970 in Nošovice, Moravische-Silesische Regio. De brouwerij is in 1999 overgenomen door Pilsner Urquell die op hun beurt weer eigendom zijn geworden van SABMiller.




Krusovice is de vestigingsplaats van de gelijknamige brouwerij, die sinds 2007 eigendom is van Heineken (http://en.wikipedia.org/wiki/Kru%C5%A1ovice_(Rakovn%C3%ADk_District)www.krusovice.cz/http://en.wikipedia.org/wiki/Kru%C5%A1ovice#Krusovice_Brewery). De brouwerij is in 1517 opgericht door Jiří Birka. De brouwerij kreeg een contract om bier te mogen leveren aan keizer Rudolf II in 1581, waarna de keizer de brouwerij kocht. Hierna kwam de Oostenrijkse kroon in het logo. Tijdens de dertig jarige oorlog werd de brouwerij platgebrand, maar daarna snel weer opgebouwd. Ze brouwen diverse bieren (www.pivovary.info/prehled/krusovice/krusovice_e.htmhttp://www.needmorebeer.com/krusovice-beer.htmhttp://greatbrewers.com/product/krusovice-imperial).





Lobkowicz heeft ook een kroon in het logo. De familie Lobkowicz  (Tsjechisch, in het Duits is het Lobkowitz) is een van de oudste Boheemse families in Tsjechië. De naam dateert uit de 14e eeuw (http://en.wikipedia.org/wiki/House_of_Lobkowicz). Na de val van de OOstenrijk-Hongaarse rijk vervielen in principe ook de privileges van de familie. Het familiewapen staat tegenwoordig nog in het logo van het biermerk (http://en.wikipedia.org/wiki/William_Lobkowicz). De in 1961 in Amerika geboren William Lobkowicz kwam in 1990 terug in Tjechië als succesvol zakenman. Hij restaureerde een oud familiekasteel en een brouwerij. Deze brouwerij stamt uit 1466 en werd in 1474 door de familie opgekocht. In 1939 werd het geconfisqueerd door de nazi's en na de oorlog werd het van het communistische bewind. Vanaf 1992 werd het wederom familiebezit (www.czechbeer.com/lobkowicz.htmwww.andrewsvirtualbrewery.com/czech2.htmlwww.pivovary-lobkowicz.cz/en/).  Het Tjechische bedrijf heeft tegenwoordig 7 brouwerijen in beheer. Sommige brouwerijen hebben een geschiedenis die teruggaat tot 1298!


Bertold wordt gebrouwen door Pivovar Nymburk (www.ratebeer.com/brewers/pivovar-nymburk/2361/www.postriziny.cz/). Deze heb ik in drie varianten geproefd en de etiketten bewaard. De labels doen me wat denken aan chipsverpakkingen.

Harry Pinkster heeft op zijn website (http://www.pinkgron.nl/landen/tsjechie_us.htm) deze etikketen staan. Het blijkt dat er nog veeeeeeeeeeeeeeeel meer Tjechisch bier is te vinden. Dus ik kan nog een keer terug.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten